Δεκάδες ηγέτες χωρών και εθνικές αντιπροσωπείες θα συναντηθούν στην Ουάσινγκτον την Πέμπτη, για την εναρκτήρια συνεδρίαση του «Συμβουλίου Ειρήνης» του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την ανοικοδόμηση της Λωρίδας της Γάζας.
Μπορεί να μην είναι αληθινές, αντανακλούν όμως υπαρκτές κοινωνικές κακοδαιμονίες, όπως η δυσπιστία προς τις ελίτ
Οι θεωρίες συνωμοσίας δεν δημιουργούνται στο κενό. Ερχονται να αναδείξουν κοινωνικές παθογένειες, γι’ αυτό έχει αξία να τις μελετάμε. Αυτή είναι η γνώμη του ειδικού στο ζήτημα, Μίχαελ Μπούτερ, καθηγητή Αμερικανικής Λογοτεχνικής και Πολιτισμικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Τούμπινγκεν και συγγραφέα του βιβλίου «The Nature of Conspiracy Theories» (Polity, 2020) για τη φύση των θεωριών συνωμοσίας με αφορμή την υπόθεση Επσταϊν.
Λίγη αμφιβολία υπάρχει ότι Κυπριακό πρόβλημα και ελληνοτουρκικά περνούν μια φάση σε τεντωμένο σχοινί. Η επίσκεψη του Έλληνα Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα έγινε μέσα σε ένα κλίμα κορύφωσης των τουρκικών προκλήσεων στις οποίες η Αθήνα απέφυγε να απαντήσει. Προκλήσεις συνεχούς αμφισβήτησης της ελληνικής εθνικής κυριαρχίας. Με τις συνομιλίες η Άγκυρα το μόνο που επιδιώκει είναι την προώθηση των επεκτατικών της σχεδίων, επιβάλλοντας σε αυτές τη δική της ατζέντα. Η περίφημη πολιτική των «ήρεμων νερών» ερμηνεύεται από την Άγκυρα ως υποταγή στις τουρκικές απαιτήσεις τις οποίες πρέπει η Αθήνα να αποδέχεται αδιαμαρτύρητα.
Η επόμενη τακτική Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ θα πραγματοποιηθεί στην Άγκυρα στις 7-8 Ιουλίου 2026. Η Τουρκία θα φιλοξενήσει τους ηγέτες των κρατών-μελών για την καθιερωμένη ετήσια σύνοδο. Στη σύνοδο αυτή, οι ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν την ενίσχυση της συμμαχίας, τα διεθνή προβλήματα και την αντιμετώπιση κρίσιμων προκλήσεων ασφάλειας και γεωπολιτικών ισορροπιών. Δύο προσωπικότητες θα κυριαρχήσουν σε αυτή τη σύνοδο. Ο Ερντογάν που θα δεχτεί όλο αυτό τον κόσμο στο παλάτι του και ο απρόβλεπτος Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. Ως τότε βέβαια θα κυλήσει πολύ νερό στο αυλάκι και είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς σε ποια κατάσταση θα βρίσκεται ο πλανήτης. Το σίγουρο είναι ότι ο Τραμπ θα βρίσκεται στην περιοχή μας και κανείς δεν ξέρει ποια θα είναι τα πολιτικά κέφια του εκείνη την περίοδο και πώς θα μπορούσαν να μας επηρεάσουν.
Ρουνικές πέτρες, ηλικίας μέχρι και χιλίων ετών, ανακαλύπτονται στη Σουηδία και σε άλλες σκανδιναβικές χώρες, φέρνοντας στο φως ιστορίες αγάπης
Ρουνικές επιγραφές από την εποχή των Βίκινγκς εξακολουθούν να εμφανίζονται στη Σουηδία 1.000 χρόνια αφότου χαράχτηκαν, αποκαλύπτοντας συναρπαστικές ιστορίες αγάπης.
Πριν από λίγα χρόνια, ο Μάγκνους Κέλστρεμ, Σουηδός ιστορικός, ταξίδεψε σε ένα αγρόκτημα λίγες ώρες νότια της Στοκχόλμης για να εξετάσει μια πέτρα στην οποία είχε χαραχθεί μία φράση στη ρουνική γραφή.
Η εκλογή του Γιώργου Βασιλείου στην προεδρία της Κυπριακής Δημοκρατίας το 1988 ήταν μια τομή στο κυπριακό πολιτικό σύστημα ως αποτέλεσμα ανακατατάξεων στους κόλπους του κυπριακού κοινωνικού σχηματισμού. Ο Βασιλείου, εκπρόσωπος μιας τεχνοκρατικής τάσης μέσα στην αστική τάξη, παρουσιάστηκε ως ο εκφραστής του εκμοντερνισμού-εκσυγχρονισμού στο χώρο της οικονομίας και της διοίκησης και ως ο εκπρόσωπος εκείνων των νέων αστικών στρωμάτων της μετανεξαρτησιακής περιόδου, τα οποία δεν ήταν συνδεδεμένα με τον αγώνα της ΕΟΚΑ και είχαν περιορισμένες σχέσεις με την εμπορομεσιτική μεταπρατική μερίδα της κυπριακής αστικής τάξης. Από τις προτεραιότητες του ήταν να λύσει το Κυπριακό χθες.
Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ πραγματοποίησε και φέτος όπως κάθε χρόνο τη συνάντηση του στο Νταβός της Ελβετίας από 19 έως 23 Ιανουαρίου. Από την ίδρυσή του το 1971, το Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός έγινε σταδιακά μια από τις πιο σημαντικές συναντήσεις της παγκόσμιας οικονομικής και πολιτικής ελίτ. Τον Ιανουάριο κάθε χρόνο, για μια εβδομάδα όλα τα μάτια είναι στραμμένα σε αυτό το ελβετικό θέρετρο που οποιαδήποτε άλλη εποχή του χρόνου δεν έχει κάτι αξιοσημείωτο, εκτός του ότι είναι ένα δημοφιλές χιονοδρομικό κέντρο. Οι ελίτ από όλο τον κόσμο συζητούν τη μελλοντική κατεύθυνση της ζωής στον πλανήτη μας και τα επείγοντα ζητήματα της εποχής. Τα τελευταία χρόνια και ειδικά φέτος, το Φόρουμ από οικονομικό μετατράπηκε περισσότερο σε πολιτικό βήμα.
Η Ευρώπη πήγε «από τη μία εξάρτηση στην άλλη», λένε αναλυτές στους New York Times
Οταν η Ρωσία εισέβαλε στην Ουκρανία το 2022, προσπάθησε επίσης να ασκήσει πίεση στην Ευρώπη περιορίζοντας τις ροές φυσικού αερίου. Παρ’ όλα αυτά, οι εισαγωγές αερίου από άλλες χώρες -σε μεγάλο βαθμό από τις ΗΠΑ– βοήθησαν στη διαχείριση αυτής της πίεσης.
Πλέον, όμως, οι εντάσεις που επικρατούν ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και στις Βρυξέλλες θα μπορούσαν να καταστήσουν την ανάγκη της Ευρώπης για αμερικανικό φυσικό αέριο ένα παρόμοιο πεδίο άσκησης πολιτικών πιέσεων, σύμφωνα με αναλυτές που επικαλούνται οι New York Times.
Μέρες δύσκολες, μέρες αβεβαιότητας σε πλανητικό επίπεδο αλλά και σε τοπικό που μας αφορά άμεσα, Ελλάδα και Κύπρο. Δύσκολες μέρες για τον κόσμο με το τραμπικό χάος να διαχέεται παντού, δύσκολες μέρες για Ελλάδα και Κύπρο με εσωτερικές αναταράξεις και αντιπαραθέσεις που διασυνδέονται, όμως, και με εξωγενείς παράγοντες. Φαίνεται μάλιστα να έρχονται ακόμη πιο δύσκολα και χειρότερα.
Για δεκαετίες, το Χάρβαρντ υπήρξε το σύμβολο της αμερικανικής ακαδημαϊκής υπεροχής. Σήμερα, όμως, η εικόνα αλλάζει. Σύμφωνα με την τελευταία κατάταξη Leiden, που αξιολογεί τα πανεπιστήμια με βάση τον όγκο και τον αντίκτυπο της επιστημονικής παραγωγής τους, το Χάρβαρντ υποχώρησε στην τρίτη θέση. Παράλληλα, οκτώ από τα δέκα κορυφαία πανεπιστήμια στον κόσμο είναι πλέον κινεζικά.
Η αλλαγή αυτή δεν αφορά μόνο αριθμούς και θέσεις σε πίνακες. Αποτυπώνει μια βαθύτερη μετατόπιση στη διεθνή ισορροπία της γνώσης και της επιστήμης. Η Κίνα φαίνεται να ανεβαίνει με ταχύτητα που προκαλεί ανησυχία στις Ηνωμένες Πολιτείες και στο παγκόσμιο ακαδημαϊκό στερέωμα.
Ο πολιτικός Παπαδιαμάντης είναι πάντα επίκαιρός: Περιγράφει τα πολιτικά ήθη της εποχής του, τις κοινωνικές ανισότητες,τη διαφθορά και το πελατειακό σύστημα που ίσχυε τότε και που διαιωνίζεται ως τις μέρες μας. Παρατηρεί και ανατέμνει το πολιτικό σύστημα και τις αξίες του
Με μια πολιτική ανάγνωση του θα ασχοληθεί σήμερα η στήλη, αφήνοντας την πολιτική επικαιρότητα που μας βασανίζει ολόχρονα. Μέρες που είναι, και αφού πολλοί τον μνημονεύουν, ιδού μια διαφορετική ανάγνωση ενός από τους γενάρχες της νεοελληνικής γραμματείας,του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη(1851-1911). Μια ανάγνωση πολιτική.
Το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Musée d’Art Moderne) του Παρισιού δέχτηκε μία «εντυπωσιακά γενναιόδωρη» δωρεά από την οικογένεια του μεγάλου Γάλλου ζωγράφου, Ανρί Ματίς.
Είναι συνήθεια παλιά ο απολογισμός στις μέρες αυτές για τη χρονιά που πέρασε και η προσπάθεια ενατένισης με προβλέψεις αυτής που έρχεται. Δύσκολος και ο απολογισμός, δύσκολη αν όχι και επικίνδυνη η πρόβλεψη. Απαισιόδοξος συνήθως ο απολογισμός, με λιγοστές ελπίδες το μέλλον σ’ένα κόσμο με πολέμους, κοινωνικές ανισότητες, καταστροφή του περιβάλλοντος και μιας γενικής αταξίας. Και όμως καθώς ο κόσμος προχωρεί κι η ζωή τραβάει την ανηφόρα μας χρειάζεται ο απολογισμός έτσι για να ανασυντάξουμε τις δυνάμεις μας και να ατενίσουμε το μέλλον, αν όχι πάντα αισιόδοξα, τουλάχιστον με κάποια ελπίδα.
Οταν αναλυτές περιγράφουν την εξωτερική πολιτική του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, τον πρώτο χρόνο της δεύτερης θητείας του, συχνά συμφωνούν με δύο χαρακτηρισμούς: «Ευμετάβλητος» και «συναλλακτικός».
Υπάρχει ένα νέο στοιχείο στην εξωτερική πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ με την νέα του θητεία και αυτό αφορά την παράκαμψη των θεσμικών πλαισίων άσκησής της. Ούτε το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ούτε το Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας, ούτε και οι άλλοι θεσμοί που χάραζαν την αμερικανική εξωτερική πολιτική διαδραματίζουν πια τον ρόλο που είχαν στο παρελθόν. Σήμερα η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ χαράζεται και ασκείται εξωθεσμικά μέσα από ένα δίκτυο προσώπων, στενών φίλων του Τραμπ ή συγγενών του που εκφράζουν κατά κανόνα διάφορα συμφέροντα. Γύρω από τον Αμερικανό πρόεδρο υπάρχει ένας συνασπισμός διαφορετικών και πολλές φορές αντιθετικών συμφερόντων και αυτό φαίνεται στις αλλαγή των αποφάσεών του που είναι πολύ συχνές.
Το μεταναστευτικό είναι ένα από τα προβλήματα που κατατρύχουν την Ευρώπη τα τελευταία χρόνια. Οι τελευταίες τοποθετήσεις του Ντόνανλτ Τραμπ για το θέμα αυτό και οι παραινέσεις του στην Ευρώπη την οποία βλέπει να καταστρέφεται από τους μετανάστες, πυροδότησαν ξανά αντιδράσεις και συζητήσεις γύρω από το θέμα αυτό. Το μεταναστευτικό πρόβλημα είναι όντως ένα σοβαρό και δύσκολο πρόβλημα, ιδεολογικά φορτισμένο. Θέτει υπό δοκιμασία την ισορροπία πολλών κοινωνιών όταν λόγω μεγάλου αριθμού νέων μεταναστών αδυνατούν να τους ενσωματώσουν με αποτέλεσμα την γκετοποίηση τους με πολλαπλά προβλήματα. Έτσι, όταν δεν αντιμετωπίζεται με μια ολοκληρωμένη πολιτική, το μεταναστευτικό μετατρέπεται σε ιδεολογικό σανό και προκαλεί φοβίες σε πολύ κόσμο.
Οι «εκλεκτοί» μεταξύ των Ευρωπαίων, οι «Core 5» και οι «regional champions». Τι αναφέρεται στην εκτενέστερη εκδοχή της νέας αμερικανικής στρατηγικής
Η –δημοσιευθείσα την περασμένη εβδομάδα– νέα Στρατηγική Εθνικής Ασφάλειας των ΗΠΑ είναι ένα κείμενο 33 σελίδων το οποίο έχει ήδη προκαλέσει (ανήσυχες) συζητήσεις διεθνώς, κυρίως επειδή «σηματοδοτεί μια ιδεολογική μετατόπιση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά σε ανάλυσή του το αμερικανικό Κέντρο Στρατηγικών και Διεθνών Μελετών (CSIS), αλλά και επειδή διαφέρει σημαντικά σε σχέση με όσα έλεγε ο ίδιος ο Τραμπ ως πρόεδρος των ΗΠΑ το 2017, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο Ντέιβιντ Σάνγκερ στους New York Times.
Η Ε.Ε. κατηγορείται ότι συμβάλλει σε συνθήκες που μπορεί να καταστήσουν την ήπειρο «αγνώριστη σε είκοσι χρόνια»
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει εξαπολύσει μια σταυροφορία για να προσαρμόσει την ευρωπαϊκή πολιτική στους δικούς του στόχους, κινητοποιώντας όλη τη δύναμη της αμερικανικής διπλωματίας ώστε να προωθήσει «πατριωτικά» κόμματα, να εξαλείψει τη «λογοκρισία» και να «σώσει τον πολιτισμό» από την παρακμή.
Αρθρο του Ναυάρχου ε.ν. κ. Στέλιου Φενέκου:
Πριν μερικά χρόνια (όταν έγινε η σύρραξη μεταξύ Αρμενίας και Αζερμπαϊτζάν), είχα γράψει στο ΑΘΜΟΝΙΟ ΒΗΜΑ ένα άρθρο για την σημασία του διαδρόμου Ζανγκεζούρ στις γεωπολιτικές εξελίξεις της περιοχής. Το άρθρο μου αποτύπωνε την προ-αμερικανική φάση όπου ο διάδρομος ήταν κυρίως παντουρκικός-κινεζικός, με τη Ρωσία να παίζει κεντρικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις.
Σήμερα, με την γεωοικονομική παρέμβαση Τραμπ (η γεωπολιτική αποτελεί ευέλικτο εργαλείο υπέρ της γεωοικονομικής αντίληψης του), το σχήμα γίνεται αμερικανικό – παντουρκικό, με προφανή επιδίωξη τον περιορισμό και έλεγχο της ρωσικής και κινεζικής επιρροής.Ο Ερντογάν διατηρεί τον στρατηγικό του στόχο που είχε οραματισθεί από τότε, αλλά τώρα μοιράζεται την “πίτα” με τις ΗΠΑ.
Ένα χρόνο μετά την εκλογή του ο Τραμπ έσπειρε το χάος, γεωπολιτικό σε πλανητικό επίπεδο αλλά και εσωτερικό χάος στις ΗΠΑ. Το γεωπολιτικό χάος έχει βασικά δύο όψεις. Το ένα προκλήθηκε από τη δασμολογική πολιτική του, τον προστατευτισμό, και το δεύτερο από τις ενέργειές του, υποτίθεται ως ειρηνοποιού, που όμως δεν έφεραν ουσιαστικά αποτελέσματα. Η εσωτερική πολιτική του ενίσχυσε δραματικά την πόλωση στις ΗΠΑ και συνέβαλε σε μια βαθιά κοινωνική διχοτόμηση. Οι δημοτικές εκλογές στην Νέα Υόρκη, την μεγαλύτερη αμερικανική πόλη και παγκόσμιο οικονομικό κέντρο, με τη θριαμβευτική εκλογή του Ζοχράν Μαμντάνι, καθώς και η ήττα των υποψηφίων του σε άλλες τοπικές εκλογές, έδειξαν την σχετική αποδοκιμασία των Αμερικανών στην πολιτική του. Αυτή η αποδοκιμασία επιβεβαιώνεται άλλωστε και από τις τελευταίες δημοσκοπήσεις. Και όλα αυτά σε λιγότερο από ένα χρόνο από την εκλογή του.
Φωτιές άναψε η δήλωση που έκανε ο Πρέσβης των ΗΠΑ στην Άγκυρα και Ειδικός Απεσταλμένος για τη Συρία, Τομ Μπαράκ, για πιθανή οικονομική και ενεργειακή συνεργασία μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ.
Ο Αμερικανός Πρέσβης, μιλώντας το περασμένο Σάββατο σε διεθνές συνέδριο στο Μπαχρέιν, που συγκεντρώνει υπουργούς και άλλους αξιωματούχους από την Μέση Ανατολή, «προέβλεψε» πως οι δύο σύμμαχοι των ΗΠΑ, Τουρκία και Ισραήλ, όχι μόνο δεν θα παν σε πόλεμο, αλλά θα προχωρήσουν και σε εμπορική συνεργασία.
Οι εκλογές στα κατεχόμενα είναι ένα γεγονός που μας αφορά άμεσα αφού καθιερώθηκε ο διάλογος για λύση του Κυπριακού με τον εκάστοτε ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας. Οι ερμηνείες για τις εκλογές αυτές είναι ποικίλες αλλά κατά βάση η σημασία τους είναι περιορισμένη από τη στιγμή που η πολιτική στο Κυπριακό δεν καθορίζεται από τους Τουρκοκυπρίους αλλά από την Άγκυρα. Επί πλέον τίθεται το ερώτημα της νομιμότητας του εκλεγμένου ηγέτη των Τουρκοκυπρίων από τη στιγμή που στην πραγματικότητα το αποτέλεσμα νοθεύεται με την ψήφο των εποίκων που είναι διπλάσιοι από τους Τουρκοκύπριους. Από ελληνοκυπριακής πλευράς το θέμα αυτό της ψήφου των εποίκων παρακάμπτεται σιωπηρά. Σε κάθε περίπτωση έχασε ο Ερσίν Τατάρ και κέρδισε ο Τουφάν Έρχιουρμαν. Και το ερώτημα είναι αν έχασε ο εκλεκτός της Τουρκίας και κέρδισε κάποιος άλλος με διαφορετική άποψη.
Ο Τραμπ, σε μια αξιοσημείωτη στροφή, εκτίμησε ότι το Κίεβο παραμένει σε θέση να ανακαταλάβει όλα τα ρωσικά κατεχόμενα εδάφη. Ποια είναι όμως η τρέχουσα κατάσταση στα πολεμικά μέτωπα της Ουκρανίας και πόσο ρεαλιστική είναι μια τέτοια αξίωση;
Αναλυτές και δημοσιογράφοι σε όλο τον κόσμο παρακολούθησαν τα τελευταία 24ωρα τη στροφή -σε ρητορικό επίπεδο- του Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Σύμφωνα με τον Αμερικανό πρόεδρο, το Κίεβο είναι σε θέση να ανακαταλάβει όλα τα κατεχόμενα εδάφη από τη «χάρτινη τίγρη», όπως ο ίδιος χαρακτήρισε τη Ρωσία.
Με την καταψήφιση της κυβέρνησης Φρανσουά Μπαϊρού από τη γαλλική Bουλή η Γαλλία εισήλθε σε μια βαθιά κρίση, πολιτική, οικονομική και κοινωνική. Η δεύτερη σε μέγεθος οικονομία της Ευρώπης έχει αποσταθεροποιηθεί και απειλεί να παρασύρει μαζί της και την υπόλοιπη Ευρώπη αφού καμιά ευρωπαϊκή οικονομία δεν έχει αυτή τη στιγμή σταθερές βάσεις. Το δημόσιο χρέος της Γαλλίας ανέβηκε στο 114% του ΑΕΠ της χώρας και είναι το τρίτο υψηλότερο στην Ευρωζώνη μετά την Ελλάδα και την Ιταλία. Το γαλλικό χρέος αυξήθηκε σχεδόν κατά 1 τρισεκατομμύριο ευρώ από το 2019 μέχρι σήμερα και πλέον αυξάνεται κατά 5.000 ευρώ το δευτερόλεπτο! Η αναχρηματοδότηση του χρέους απαιτεί τεράστιους πόρους, οι οποίοι αντλούνται από τις αγορές με βαρύ τίμημα.
Λεωνίδας Βουρλιώτης
