Πώς το Ιράν θα μπορούσε να αντεπιτεθεί σε ένα αμερικανικό χτύπημα
Παρότι έχει αποδυναμωθεί σημαντικά, το Ιράν έχει στη φαρέτρα του, σύμφωνα με ειδικούς, μία σειρά όπλων: από στοχοποίηση αμερικανικών και ισραηλινών συμφερόντων έως ενεργοποίηση ενόπλων οργανώσεων και πρόκληση οικονομικών αναταράξεων με παγκόσμιες συνέπειες
Επί σχεδόν μισό αιώνα, το Ιράν προετοιμάζεται για ενδεχόμενο πόλεμο με τις ΗΠΑ. Αδυνατώντας να αντιπαρατεθεί στη στρατιωτική ισχύ της Ουάσιγκτον, η Τεχεράνη έχει εστιάσει στο πώς θα μπορούσε να κλονίσει τη Μέση Ανατολή και την παγκόσμια οικονομία.
Την ώρα που οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται, ο αμερικανικός στρατός προχωρά σε σημαντική ενίσχυση των αεροπορικών και ναυτικών του δυνάμεων στη Μέση Ανατολή. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έχει αφήσει αιχμές ακόμη και για αλλαγή καθεστώτος, προειδοποιώντας ότι ενδέχεται να πλήξει το Ιράν, γεγονός που εντείνει τους φόβους για ευρύτερη ανάφλεξη στην περιοχή.
Παρότι έχει αποδυναμωθεί σημαντικά από τα ισραηλινά και αμερικανικά πλήγματα του περασμένου καλοκαιριού και παρότι η αναταραχή στο εσωτερικό της χώρας παραμένει, το ιρανικό καθεστώς διατηρεί, σύμφωνα με ειδικούς, ένα φάσμα αντιποίνων: από στοχοποίηση αμερικανικών και ισραηλινών συμφερόντων, έως ενεργοποίηση συμμαχικών ενόπλων οργανώσεων και πρόκληση οικονομικών αναταράξεων με παγκόσμιες συνέπειες.
Ο τρόπος με τον οποίο η Τεχεράνη θα αξιοποιήσει τα μέσα που διαθέτει εξαρτάται από το επίπεδο απειλής που θεωρεί ότι αντιμετωπίζει.
«Το καθεστώς διαθέτει πολλές δυνατότητες, εάν εκτιμήσει ότι πρόκειται για πόλεμο υπαρξιακού χαρακτήρα», σημειώνει ο Φαρζίν Ναδίμι, ανώτερος ερευνητής στο Washington Institute με ειδίκευση στα ζητήματα ασφάλειας και άμυνας του Ιράν. «Αν το δει ως τελική αναμέτρηση, ενδέχεται να χρησιμοποιήσει όλα όσα έχει».
Ακολουθούν οι επιλογές που έχει στη διάθεσή του το Ιράν σε περίπτωση επίθεσης εναντίον του, σύμφωνα με το δημοσίευμα του CNN:
Πύραυλοι και μη επανδρωμένα αεροσκάφη
Το Ιράν εκτιμάται ότι διαθέτει χιλιάδες πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones) εντός βεληνεκούς αμερικανικών στρατευμάτων που βρίσκονται σε διάφορες χώρες της Μέσης Ανατολής, ενώ έχει απειλήσει ότι θα τα πλήξει, όπως και το Ισραήλ.
Τον περασμένο Ιούνιο, μετά από την ισραηλινή επίθεση, η Τεχεράνη αντέδρασε εκτοξεύοντας βαλλιστικούς πυραύλους και drones κατά του Ισραήλ, προκαλώντας ζημιές και παρακάμπτοντας τα προηγμένα συστήματα αεράμυνας της χώρας.
Το ιρανικό οπλοστάσιο έχει μειωθεί από τα επανειλημμένα χτυπήματα του Ισραήλ από το 2024 και έπειτα. Τα ισραηλινά πλήγματα —με αμερικανική υποστήριξη— στόχευσαν αποθήκες και εγκαταστάσεις παραγωγής όπλων. Το Ισραήλ εκτιμούσε ότι, μετά τον 12ήμερο πόλεμο του Ιουνίου 2025, το Ιράν διέθετε 1.000–1.500 πυραύλους, από 2.500 που είχε προηγουμένως. Ωστόσο, έως το τέλος του έτους, θεωρούσε ότι η Τεχεράνη ανασυγκροτούσε τα αποθέματά της.
Ιρανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι τα αποθέματα που χρησιμοποιήθηκαν σε εκείνη τη σύγκρουση έχουν σε μεγάλο βαθμό αναπληρωθεί, ενώ Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι τα όπλα αυτά, δοκιμασμένα σε πραγματικές συνθήκες μάχης, καθώς και τα παλαιότερης τεχνολογίας ρωσικά και αμερικανικά μαχητικά αεροσκάφη, εξακολουθούν να συνιστούν απειλή.
Το ιρανικό drone καμικάζι Shahed, για παράδειγμα, έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα καταστροφικό στον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία. Το Ιράν έχει επίσης δοκιμάσει ή αναπτύξει επιχειρησιακά πάνω από 20 τύπους βαλλιστικών πυραύλων, μικρού, μεσαίου και μεγαλύτερου βεληνεκούς, ικανούς να απειλήσουν στόχους έως και τη νότια Ευρώπη.
«Διαθέτουμε 30.000 έως 40.000 Αμερικανούς στρατιώτες σε οκτώ ή εννέα εγκαταστάσεις στην περιοχή», δήλωσε τον περασμένο μήνα ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. «Ολοι βρίσκονται εντός εμβέλειας χιλιάδων ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών και ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων μικρού βεληνεκούς που απειλούν την παρουσία μας».
Δύο Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο CNN ότι οι στρατιωτικές δυνατότητες της Τεχεράνης, παρότι αριθμητικά και τεχνολογικά υστερούν σημαντικά έναντι των σύγχρονων αμερικανικών συστημάτων, καθιστούν ένα αποφασιστικό αμερικανικό πλήγμα πολύ πιο δύσκολο.
Η Τεχεράνη έχει επανειλημμένως προειδοποιήσει ότι, σε περίπτωση επίθεσης, θα πλήξει και συμμάχους των ΗΠΑ στην περιοχή. Οταν αμερικανικά βομβαρδιστικά έπληξαν ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις το καλοκαίρι, το Ιράν εξαπέλυσε πυραυλική επίθεση στο Κατάρ, στοχεύοντας τη βάση Αλ Ουντέιντ, τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική εγκατάσταση στη Μέση Ανατολή.
Ενεργοποίηση συμμαχικών οργανώσεων
Τα τελευταία δύο χρόνια, το Ισραήλ έχει πλήξει καίρια το περιφερειακό δίκτυο συμμάχων και ενόπλων οργανώσεων που υποστηρίζονται από το Ιράν, περιορίζοντας σημαντικά την ικανότητα της Τεχεράνης να προβάλλει ισχύ πέραν των συνόρων της.
Ωστόσο, οι οργανώσεις αυτές έχουν δεσμευθεί ότι θα υπερασπιστούν το Ιράν. Ιρακινές ομάδες που στο παρελθόν έχουν στοχοποιήσει αμερικανικές δυνάμεις καθώς και η λιβανέζικη Χεζμπολάχ, έχουν δηλώσει ότι θα στηρίξουν το Ιράν σε περίπτωση επίθεσης.
Παρά τις απειλές, οι οργανώσεις αυτές αντιμετωπίζουν περιορισμούς. Στον Λίβανο, η άλλοτε πανίσχυρη Χεζμπολάχ έχει αποδυναμωθεί σημαντικά ύστερα από 13 μήνες σύγκρουσης με το Ισραήλ και βρίσκεται αντιμέτωπη με εσωτερική εκστρατεία αφοπλισμού. Στο Ιράκ, οι φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές παραμένουν ισχυρές, αλλά έρχονται αντιμέτωπες με μια κεντρική κυβέρνηση που δέχεται αυξανόμενες πιέσεις από τις ΗΠΑ να περιορίσει την ιρανική επιρροή.
Οι Χούθι στην Υεμένη έχουν επίσης δεχθεί πλήγματα από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, ωστόσο παραμένουν ένας από τους πλέον επιθετικούς συμμάχους της Τεχεράνης και έχουν διαμηνύσει ότι θα την υπερασπιστούν.
Οικονομικός πόλεμος
Το Ιράν έχει επανειλημμένως προειδοποιήσει ότι μια σύγκρουση δεν θα περιοριστεί στη Μέση Ανατολή αλλά θα προκαλέσει παγκόσμιους κραδασμούς. Αν και στρατιωτικά υστερεί, η Τεχεράνη διαθέτει ισχυρό μοχλό πίεσης μέσω της δυνατότητάς της να διαταράξει τις ενεργειακές αγορές και το παγκόσμιο εμπόριο σε μία από τις στρατηγικότερες περιοχές του πλανήτη.
Η χώρα, ένας από τους μεγαλύτερους παραγωγούς ενέργειας παγκοσμίως, ελέγχει τα Στενά του Ορμούζ, έναν στενό θαλάσσιο διάδρομο από τον οποίο διέρχεται πάνω από το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και μεγάλο ποσοστό υγροποιημένου φυσικού αερίου. Το Ιράν έχει απειλήσει ότι θα κλείσει τα Στενά σε περίπτωση επίθεσης — προοπτική που, σύμφωνα με ειδικούς, θα μπορούσε να εκτινάξει τις τιμές καυσίμων πολύ πέρα από τα σύνορα του Ιράν και να προκαλέσει παγκόσμια οικονομική ύφεση.
Μια παρατεταμένη διακοπή της ναυσιπλοΐας θα συνιστούσε «επικίνδυνο σενάριο», σημειώνουν αναλυτές, καθώς θα μπορούσε να οδηγήσει σε απότομη άνοδο των τιμών, να διαταράξει τις αλυσίδες εφοδιασμού και να ενισχύσει τον πληθωρισμό διεθνώς.
Μια τέτοια κίνηση πιθανότατα θα αποτελούσε έσχατη λύση για την Τεχεράνη, καθώς θα έπληττε και το δικό της εμπόριο, καθώς και εκείνο γειτονικών αραβικών κρατών, πολλά εκ των οποίων έχουν ασκήσει πιέσεις στην Ουάσιγκτον να μην επιτεθεί στο Ιράν.
Το Ιράν δηλώνει ότι διαθέτει υπόγειες ναυτικές βάσεις κατά μήκος των ακτών του, με δεκάδες ταχύπλοα έτοιμα να αναπτυχθούν στον Περσικό Κόλπο. Επί τρεις δεκαετίες έχει επενδύσει στη δημιουργία δικού του στόλου πλοίων και υποβρυχίων, αυξάνοντας την παραγωγή τα τελευταία χρόνια ενόψει ενδεχόμενης ναυτικής αναμέτρησης.
«Ο επόμενος πόλεμος ίσως να μην ξεκινήσει στο κέντρο της Τεχεράνης, αλλά στα Στενά του Ορμούζ και στον Περσικό Κόλπο», σημειώνει ο Ναδίμι.
CNN
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire