Οι μύθοι που διέλυσε η κρίση
Η Lehman Brothers χρεοκόπησε τον Σεπτέμβριο του 2008 προκαλώντας παγκόσμιο σοκ.
Η «φούσκα» της αγοράς ακινήτων –και των
σύνθετων χρεογράφων που συνδέονταν με αυτήν– δεν ήταν η μόνη που έσκασε
το 2007-08. Θεμελιώδεις μύθοι και ψευδαισθήσεις για την οικονομία και
την οικονομική πολιτική κατέρρευσαν μαζί με τους τραπεζικούς κολοσσούς
που πτώχευσαν, κρατικοποιήθηκαν ή διασώθηκαν με δημόσιους πόρους, στους
μήνες μετά το πάγωμα τριών funds από την BNP Paribas στις 9 Αυγούστου
του 2007. Aλλοι μύθοι όμως, εξίσου επικίνδυνοι, επιβίωσαν και καθόρισαν
τα μέτρα αντιμετώπισης της κρίσης – επιδεινώνοντας και παρατείνοντάς
την.
Το πρώτο θεωρητικό θύμα της μεγάλης χρηματοπιστωτικής κρίσης ήταν η πίστη στην ικανότητα των αγορών να αυτορρυθμίζονται. Μιλώντας σε επιτροπή του Κογκρέσου στα τέλη Οκτωβρίου του 2008, μόλις πέντε εβδομάδες μετά τη χρεοκοπία της Lehman Brothers, ο Aλαν Γκρίνσπαν ομολογούσε: «Αυτοί ανάμεσά μας, μεταξύ των οποίων και εγώ, που θεωρούσαμε ότι το ιδιοτελές συμφέρον των πιστωτικών ιδρυμάτων θα προστάτευε τα κεφάλαια των μετόχων, είμαστε σε κατάσταση σοκ, αδυνατώντας να το πιστέψουμε».
Ως πρόεδρος της Fed από το 1987 έως το 2005, ο Γκρίνσπαν είχε υπάρξει μια από τις προεξάρχουσες φωνές υπέρ της απορρύθμισης του χρηματοπιστωτικού κλάδου και της κατάργησης των περιορισμών που είχαν επιβληθεί στον απόηχο του Μεγάλου Κραχ του 1929. Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η αμερικανική και η παγκόσμια οικονομία είχαν γνωρίσει ραγδαία ανάπτυξη. Στα τέλη του 2008 όμως έβλεπε τον κόσμο στην οικοδόμηση του οποίου είχε συμβάλει καταλυτικά –έναν κόσμο τρομακτικής μόχλευσης, ανεξέλεγκτων διασυνοριακών κεφαλαιακών ροών και τραπεζικών ιδρυμάτων που εξέθεταν τις οικονομίες των μικροκαταθετών τους στις διακυμάνσεις ακατανόητων χρηματοοικονομικών εργαλείων– να συντρίβεται, παρασέρνοντας μαζί του την παγκόσμια οικονομία.
Το πρώτο θεωρητικό θύμα της μεγάλης χρηματοπιστωτικής κρίσης ήταν η πίστη στην ικανότητα των αγορών να αυτορρυθμίζονται. Μιλώντας σε επιτροπή του Κογκρέσου στα τέλη Οκτωβρίου του 2008, μόλις πέντε εβδομάδες μετά τη χρεοκοπία της Lehman Brothers, ο Aλαν Γκρίνσπαν ομολογούσε: «Αυτοί ανάμεσά μας, μεταξύ των οποίων και εγώ, που θεωρούσαμε ότι το ιδιοτελές συμφέρον των πιστωτικών ιδρυμάτων θα προστάτευε τα κεφάλαια των μετόχων, είμαστε σε κατάσταση σοκ, αδυνατώντας να το πιστέψουμε».
Ως πρόεδρος της Fed από το 1987 έως το 2005, ο Γκρίνσπαν είχε υπάρξει μια από τις προεξάρχουσες φωνές υπέρ της απορρύθμισης του χρηματοπιστωτικού κλάδου και της κατάργησης των περιορισμών που είχαν επιβληθεί στον απόηχο του Μεγάλου Κραχ του 1929. Κατά τη διάρκεια της θητείας του, η αμερικανική και η παγκόσμια οικονομία είχαν γνωρίσει ραγδαία ανάπτυξη. Στα τέλη του 2008 όμως έβλεπε τον κόσμο στην οικοδόμηση του οποίου είχε συμβάλει καταλυτικά –έναν κόσμο τρομακτικής μόχλευσης, ανεξέλεγκτων διασυνοριακών κεφαλαιακών ροών και τραπεζικών ιδρυμάτων που εξέθεταν τις οικονομίες των μικροκαταθετών τους στις διακυμάνσεις ακατανόητων χρηματοοικονομικών εργαλείων– να συντρίβεται, παρασέρνοντας μαζί του την παγκόσμια οικονομία.