Φυσική - «Διχασμένο» σωματίδιο εναντίον Υπερσυμμετρίας

Η διάσπαση ενός μεσονίου Bs που παρακολουθείται για πρώτη φορά στον LHC στηρίζει το Καθιερωμένο Πρότυπο αλλά πλήττει τη «σούπερ» θεωρία

 

Οπτικοποίηση της διάσπασης ενός Β-κουάρκ σε δυο μιόνια 

(οι δυο μωβ γραμμές) στο πείραμα LHCb του CERN Πηγή LHCb Team 

©CERN

Λαλίνα Φαφούτη 

Μια από τις πιο σπάνιες «μεταμορφώσεις» στον κόσμο των σωματιδίων εθεάθη για πρώτη φορά «live» στον Μεγάλο Επιταχυντή Αδρονίων (LHC) του CERN και ανάβει φωτιές ποικιλοτρόπως στον κόσμο της Σωματιδιακής Φυσικής και όχι μόνο. Η πρωτοφανής στα ανθρώπινα μάτια διάσπαση ενός μεσονίου B_s σε ένα μιόνιο και ένα αντιμιόνιο προσφέρει μια «γερή» επιβεβαίωση στο Καθιερωμένο Πρότυπο. Ταυτοχρόνως όμως καταφέρει ένα ακόμη πλήγμα στην Υπερσυμμετρία, τη «σούπερ» θεωρία που έχει προταθεί για τη συμπλήρωση των κενών του Καθιερωμένου Προτύπου αλλά ακόμη δεν έχει βρει την απόδειξή της.

Επιστήμη - Παρασκευάς Σφήκας, ο Κύπριος καθηγητής Σωματιδιακής Φυσικής στο CΕRΝ

Όνειρο η ανακάλυψη του σωματιδίου Χιγκς 

Η Κύπρος τού προσέφερε πολύ όμορφα παιδικά και εφηβικά χρόνια και μέχρι σήμερα κρατά το κυπριακό διαβατήριο. Ο δικός μας, Παρασκευάς Σφήκας είναι καθηγητής Σωματιδιακής Φυσικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, μέλος της ομάδας του CΕRΝ και υπεύθυνος Φυσικής του δεύτερου Μεγάλου Ανιχνευτή σωματιδίων CΜS. Εμείς μιλήσαμε μαζί του για τη μεγάλη ανακάλυψη του σωματιδίου Χιγκς, αλλά και για τη δική του Κύπρο. Την Τετάρτη 4 Ιουλίου, παρακολουθούσατε μαζί με δεκάδες φοιτητές και συναδέλφους σας τη ζωντανή αναμετάδοση από το CΕRΝ, την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων της ανακάλυψης του σωματιδίου Χιγκς. Ποιες σκέψεις περνούσαν εκείνο το λεπτό από το μυαλό; Το αποτέλεσμα ήταν προφανώς, γνωστό σε εμάς (συμμετείχα, μαζί με συναδέλφους, στην ανάλυση, στα αποτελέσματα και στην προετοιμασία της πρώτης ομιλίας, από το πείραμα CΜS, μέχρι και το βράδυ πριν από την 4η Ιουλίου). Από την άλλη, παρά την πρωτύτερη γνώση, κατά τη διάρκεια του «show» η κύρια σκέψη ήταν η αμφιβολία του κατά πόσον όλα αυτά συνέβαιναν στην πραγματικότητα! Φαινόταν σαν όνειρο.

Επιστήμη - Πέρα από τη Μεγάλη Εκρηξη και τις Μαύρες Τρύπες

Το γαλλικό περιοδικό εκλαϊκευμένης επιστήμης La Recherche αφιερώνει το ειδικό τεύχος Ιουλίου - Αυγούστου του 2012 στη «Φυσική του 21ου αιώνα». Το πλούσιο αφιέρωμα ενημερώνει τους αναγνώστες για τις νεώτατες εξελίξεις της επιστημονικής έρευνας στα εξής πεδία: Κοσμολογία, Κύματα Βαρύτητας, Αστροφυσική, Σκοτεινή Υλη, Υπερσυμμετρία, Νετρίνο και (φυσικά) Μποζόνιο Χιγκς. Ούτε ένα άρθρο του περιοδικού δεν αναφέρεται σε κάποια από τις άπειρες περιοχές της Φυσικής Συμπυκνωμένης Υλης, με την οποία ασχολείται το 90% των θεωρητικών και πειραματικών φυσικών σε παγκόσμια κλίμακα. Δεν πρόκειται για μεμονωμένο σύμπτωμα.

Επιστήμη - Οι επόμενες επαναστάσεις του αιώνα μας στη Φυσική

 
Το πρόσφατο επίτευγμα στο CERN ανοίγει δρόμους σε ανεξερεύνητα μονοπάτια

 
Του Πέτρου Παπακωνσταντίνου
Στον απόηχο της επικοινωνιακής καταιγίδας που προκάλεσε πρόσφατα η πιθανολογούμενη ανακάλυψη του αλλόκοτου σωματιδίου στο Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών (CERN) της Γενεύης, ο νομπελίστας Στίβεν Γουάινμπεργκ έγραψε στους New York Times: «Ακόμη κι αν πρόκειται όντως για το μποζόνιο Χιγκς, το εν λόγω σωματίδιο δεν θα θεραπεύσει ασθένειες, ούτε θα βελτιώσει την τεχνολογία. Η ανακάλυψή του απλώς συμπληρώνει ένα κενό στην κατανόηση των νόμων της Φύσης, που διέπουν κάθε μορφή ύλης και ρίχνει φως στη βρεφική ηλικία του Σύμπαντος».

Ελλάδα - Συνεντεύξη με τον Διονύση Σιμόπουλο, διευθυντή του Ευγενιδείου Πλανηταρίου. "Η Ελλάδα διαθέτει τα καλύτερα μυαλά"

 

Της Μαρίας Kατσουνάκη
Οσο και να χαρακτηρίζει ο Διονύσης Σιμόπουλος το νετρίνο «ένα τίποτα που είναι κάτι», εντούτοις νιώθεις λίγο άβολα όταν λέει ατάραχος: «Φυσικά αυτή τη στιγμή σας διαπερνούν δισεκατομμύρια νετρίνα, τα οποία δεν καταλαβαίνετε»! Στη διάρκεια της συνάντησής μας στο Ευγενίδειο Πλανητάριο αντιμετώπισα πολλές φορές έκπληξη, ενθουσιασμό, απορία, καθώς ο διακεκριμένος φυσικός και αστρονόμος, που έχει ασχοληθεί ειδικά με την εκλαΐκευση της επιστήμης του, μπορεί να αφηγείται ιστορίες του Σύμπαντος με τη γνώση του ειδήμονα και τη μεταδοτικότητα του ασκημένου δασκάλου. Ηταν ένα μόλις 24ωρο μετά την ανακοίνωση για την ανακάλυψη του μποζονίου Χιγκς στο αμφιθέατρο του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πυρηνικών Ερευνών (CERN), στη Γενεύη, και το «σωματίδιο του Θεού» θα όφειλε να έχει μονοπωλήσει τη συζήτησή μας.

Γιατί είναι τόσο σημαντικό το «σωματίδιο του Θεού» ;

Μια μικρή «αποκρυπτογράφηση» του μποζονίου που εξηγεί γιατί όλοι χθες το πρωί χειροκροτούσαν όταν επισημοποιήθηκε η ύπαρξή του

Στον Πίτερ Χιγκς δεν άρεσε το παρατσούκλι «σωματίδιο του Θεού» που προσδόθηκε στο υπό αναζήτηση μποζόνιο, ήδη από τη δεκαετία του 1990. Ωστόσο, επειδή η απόδειξη της ύπαρξής του θα ήταν ιδιαίτερα σημαντική, εξαιτίας του ρόλου που εκτιμάτο ότι έπαιζε στο Σύμπαν, το παρατσούκλι έμεινε. Γιατί όμως είναι τόσο σημαντικό;

Τι είναι το μποζόνιο του Χιγκς;

Μυστηριώδης ριπή ακτινοβολίας έπληξε τη Γη τον 8ο αιώνα μ.Χ.

Τα δέντρα θυμούνται

Το μυστηριώδες συμβάν άφησε ίχνη στους δακτύλιους ανάπτυξης των

 δέντρων (φωτ. αρχείου).

 

 

Μια ριπή φορτισμένων σωματιδίων υψηλής ενέργειας έπληξε τη Γη κάποια στιγμή τη διετία 774-775 μ.Χ, αποκαλύπτει έρευνα στους δακτύλιους αιωνόβιων δέντρων. Όμως, οι πιθανές εξηγήσεις που εξέτασαν οι ερευνητές δείχνουν να καταρρίπτονται, αφήνοντας το μυστήριο αναπάντητο.

Η αποκάλυψη έρχεται από την ομάδα του Δρ Φούσα Μιγιάκε στο Πανεπιστήμιο της Ναγκόγια, η οποία εξέτασε τους κορμούς ιαπωνικών κέδρων και μέτρησε σε κάθε δακτύλιο ανάπτυξης τα επίπεδα του άνθρακα-14.

Επιστήμη - Πώς να μην χύνετε τον καφέ σας περπατώντας

Το μυστικό της μεταφοράς της γεμάτης κούπας αποκαλύπτουν οι επιστήμονες

Σταδιακή εκκίνηση και αργό και σταθερό περπάτημα με 

τα μάτια καρφωμένα στην κούπα συστήνουν οι ειδικοί, 

ώστε να μην έχουμε δυσάρεστες εκπλήξεις

Ειρήνη Βενιού 
Αναρωτηθήκατε ποτέ γιατί είναι τελικά τόσο δύσκολο να μεταφέρει κανείς μια κούπα γεμάτη καφέ χωρίς να χύσει το περιεχόμενό της; Νέα μελέτη αμερικανών επιστημόνων έδειξε ότι ο συνδυασμός των χαρακτηριστικών του βηματισμού, της κούπας και του υγρού περιεχομένου της, συνήθως οδηγούν στην εκτόξευση του τελευταίου κατά την πραγματοποίηση του έβδομου ή δέκατου βήματος. 

Η πρωτότυπη μελέτη έρχεται από τους φυσικούς του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας (UCSB), οι οποίοι αποφάσισαν να εξετάσουν την επιστήμη του… κυματισμού του καφέ.

Η επιστήμη των μυστικών

 















       
Γερμανική μηχανή κρυπτογραφίας Lorenz, του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου


Τα άλματα της κρυπτογραφίας και το αχνό κβαντικό της μέλλον 

Χάρης Βάρβογλης*  

Η αποστολή μηνυμάτων σε «φίλους», με τη φροντίδα να μην τα διαβάσουν οι «εχθροί», είναι γνωστό ότι απασχολεί τους ανθρώπους από τα ιστορικά χρόνια. Στη σύγχρονη όμως εποχή αποτελεί πια στοιχείο της καθημερινής ζωής, από τη λειτουργία των κινητών τηλεφώνων ως τη διενέργεια τραπεζικών πράξεων μέσω του Διαδικτύου. Πόσο άραγε έχει εξελιχθεί η επιστήμη της κρυπτογραφίας από τις πρώτες ιστορικές αναφορές και πόσο ασφαλή είναι τα συστήματα που χρησιμοποιούμε σήμερα για παρόμοιους σκοπούς;

Βρέθηκε το «σωματίδιο του Θεού»;

Τα ευρήματα δύο ερευνητικών ομάδων συμπίπτουν ως προς τις τιμές μάζας του μποζονίου Χιγκς 

 

Ο καθηγητής Πίτερ Χιγκς στον Μεγάλο Επιταχυντή Ανδρονίων κατά τη 

διάρκεια της επίσκεψής του στον CERN

Χάρης Βάρβογλης* 
Το Καθιερωμένο Μοντέλο της Φυσικής, αυτό στο οποίο έχουμε βασίσει όλη τη γνώση μας για τον κόσμο που μας περιβάλλει, είναι πλήρες μόνο θεωρητικά. Στην ουσία είναι ατελές. Και αυτό γιατί ένα μόνο σωματίδιο, ένα σωματίδιο-φάντασμα, ξεφεύγει ως τώρα από την «τσιμπίδα» της επιστημονικής παρατήρησης. Το μποζόνιο Χιγκς, ή αλλιώς «σωματίδιο του Θεού» όπως έχει επικρατήσει να αποκαλείται (και μπορείτε να διαβάσετε το γιατί στις σελίδες που ακολουθούν), είναι το τελευταίο κομματάκι του παζλ που απομένει να βρεθεί για να επισφραγισθεί η επιστημονική εγκυρότητα του Καθιερωμένου Μοντέλου.

Ο Δημήτριος Νανόπουλος μιλάει για τον χρόνο, το Σύμπαν, την επιστήμη και το Θεό

«Ο συμπαντικός χρόνος είναι ο αληθινός χρόνος» 

 

Του ΒΑΣΙΛΗ Κ. ΚΑΛΑΜΑΡΑ

Ο Δημήτριος Νανόπουλος είναι μια περσόνα των καιρών μας, η οποία έχει επικοινωνιακό γκελ. Παρά το βαρύ φορτίο του ονόματός του και του μεγάλου σε όγκο και ποιότητα επιστημονικού του έργου, ο 63χρονος καθηγητής Σωματιδιακής Φυσικής ή Υψηλών Ενεργειών, έχει τον τρόπο να ρίχνει γέφυρες διαλόγου προς τον συνομιλητή του και να τον οδηγεί σε διαλογισμό υπέρ της αυτογνωσίας.

Από τι ακριβώς υλικά είναι φτιαγμένες αυτές οι γέφυρες; Από χάρισμα, ταλέντο, κατάκτηση εσωτερικού ρυθμού; Μήπως από τον συγκερασμό και των τριών; Δεν έχει και τόση σημασία να βρούμε την απάντηση, αφού το αποτέλεσμα μιας συνομιλίας μαζί του είναι ελκυστικό ως προς τη διατύπωση και διαφωτιστικό ως προς τη σύλληψή του. Γιατί ο λόγος του δεν γίνεται απαγορευτικός, αφού δεν κρύβεται πίσω από την επιστημονική ορολογία. Αντιθέτως, είναι ένας λόγος καθημερινός, γι' αυτό ανοιχτός, ερωτηματικός, ανυπεράσπιστος.

«Παραμύθι για φοβιτσιάρηδες ο Παράδεισος»

Ο φυσικός που εκλαϊκευσε με εξαιρετικό τρόπο την σύγχρονη ανθρώπινη γνώση για το σύμπαν από την αναπηρική του καρέκλα, συνεχίζει να μην «χαρίζεται» σε θρησκευτικές δοξασίες και κάθε είδους αναχρονισμούς

Ο Stephen Hawking εκτός από το να αποκρυπτογραφεί τα μυστικά του σύμπαντος, 

συνεχίζει να διαψεύδει τους γιατρούς τις τελευταίες πέντε δεκαετίες.

«Εζησα με την προοπτική ενός πρόωρου θανάτου τα τελευταία 49 χρόνια. Δεν φοβάμαι το θάνατο, αλλά δεν βιάζομαι κι όλας να πεθάνω. Υπάρχουν τόσο πολά που θα ήθελα να κάνω πρώτα», δήλωσε στον Guardian ο Stephen Hawking.

Εύρημα «μυστήριο» στον επιταχυντή του Σικάγο

Μπροστά στη μεγαλύτερη ανακάλυψη των τελευταίων 50 ετών στη Φυσική, ισχυρίζονται, ότι, ίσως έχουν βρεθεί επιστήμονες του Εργαστηρίου Fermilab, έξω από το Σικάγο, όπου βρίσκεται ο αμερικανικός επιταχυντής Tevatron. Αφού παρατήρησαν “ύποπτες” ενδείξεις στα στοιχεία των συγκρούσεων οι ερευνητές αντιμετωπίζουν με δέος αλλά και επιφυλακτικότητα το φαινόμενο.


Ενδεχομένως θα μπορούσε να αποτελεί μια νέα και απροσδόκητη εκδοχή του "μποζονίου του Χιγκς", το οποίο αναζητείται και από τον επιταχυντή του CERN, τον βασικό ανταγωνιστή του Fermilab.

Στρώμα όζοντος: Η τρύπα φτάνει... Ελλάδα

Σε δύο εβδομάδες η αραίωση θα επεκταθεί και πάνω από τη χώρα μας. Απαιτείται αυξημένη προσοχή στην έκθεση στον ήλιο

Λόγω των ασυνήθιστα χαμηλών θερμοκρασιών, το στρώμα του όζοντος πάνω από την Αρκτική έχει αραιωθεί κατά 40% το τελευταίο διάστημα. Όπως προειδοποίησε ο κ. Χρήστος Ζερεφός, γραμματέας της Διεθνούς Επιτροπής Όζοντος, σε περίπου δύο εβδομάδες η αραίωση θα επεκταθεί και πάνω από την Ελλάδα, αυξάνοντας τα επίπεδα της υπεριώδους ακτινοβολίας.

Ένας νέος Διαφωτισμός, η θεωρία του Πολυσύμπαντος

Δεν υπάρχει μόνο ένα σύμπαν, αλλά πάρα πολλά και μάλιστα το ένα σύμπαν «γεννάει» το άλλο, μέσα σε μια αέναη διαδικασία παραγωγής συμπάντων, η οποία καταργεί την έννοια της αρχής και του τέλους του χρόνου. Επίσης, δεν αντιλαμβανόμαστε ότι πιθανότατα ζούμε σε δέκα διαστάσεις, ενώ δεν αποκλείεται στο μέλλον να δημιουργούμε σύμπαντα στο εργαστήριο! Αυτά υποστηρίζει, μεταξύ άλλων, ο Φυσικός Δημήτρης Νανόπουλος, εκπρόσωπος της χώρας μας στο CERN, διευθυντής Αστροσωματιδιακής Φυσικής του Κέντρου Προκεχωρημένων Ερευνών του Χιούστον (HARC) και διευθυντής ενός ερευνητικού τμήματος του World Laboratory στη Λωζάνη της Ελβετίας.

Ο Δημήτρης Νανόπουλος, καθηγητής Φυσικής του πανεπιστημίου του Τέξας A&M (ΗΠΑ) και τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, μίλησε χθες βράδυ στη Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών, σχετικά με το πείραμα του Μεγάλου Επιταχυντή Αδρονίων του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Πυρηνικών Ερευνών (CERN) και την πειραματική διερεύνηση της ύπαρξης του Πολυσύμπαντος (multiverse).