Κύπρος : Κάποιοι θέλουν μια λύση χειρότερη και από το σχέδιο Ανάν

                        

                                                      

       Ο αραβικός χειμώνας και εμείς

Του Στέφανου Κωνσταντινίδη*

Κάποτε έγινε λόγος για αραβική άνοιξη.  Σήμερα πολλοί μιλάνε πια  για αραβικό χειμώνα! Κι αυτό γιατί οι εξεγέρσεις στον αραβικό κόσμο που πρόωρα βαφτίστηκαν επαναστάσεις δεν έφεραν δυστυχώς την πολιτική άνοιξη που ευαγγελίζονταν, αλλά νέα δεινά για τις ευρύτερες  λαϊκές μάζες. Στην Τυνησία απ’όπου ξεκίνησε η πρώτη εξέγερση η κατάσταση παραμένει ρευστή και αβέβαιη. Απέναντι στο ισλαμικό κόμμα που βρίσκεται στην εξουσία με συμμάχους, σε δευτερεύοντα ρόλο, κάποια κοσμικά πολιτικά κόμματα, ορθώνονται οι ακραίοι ισλαμιστές, οι λεγόμενοι σαλαφιστές που πιέζουν για πλήρη ισλαμοποίηση της κοινωνίας και ασκούν τρομοκρατία σε βάρος όσων αντιστέκονται σε αυτή την ισλαμική μετάλλαξη, ιδιαίτερα στις γυναίκες. Το ίδιο το ισλαμικό καθεστώς έχει ήδη καταργήσει βασικές κατακτήσεις στον τομέα της κοσμικής συγκρότησης της κοινωνίας, επιβάλλοντας την ισλαμική μονοδιάστατη αντίληψη των πραγμάτων. Θίγονται ειδικά οι γυναίκες που απειλούνται με περιθωριοποίηση και απώλεια σοβαρών κατακτήσεων τους στον τομέα της ισότητας.

Στην Αίγυπτο επίσης η ισλαμική εξουσία αντιμέτωπη με τους ακραίους σαλαφιστές  και την κοσμική αντιπολίτευση περιορίζει συνεχώς τις ατομικές και συλλογικές ελευθερίες.

Θίγονται όπως και στην Τυνησία κεκτημένα δικαιώματα των γυναικών, η ελευθεροτυπία αλλά και οι λίγες ελευθερίες που διέθεταν οι χριστιανοί κόπτες. Η αντίδραση στην ισλαμοποίηση προκαλεί ακυβερνησία και  παράλυση της οικονομίας που καθημερινά χειροτερεύει , όπως άλλωστε και στην Τυνησία.

Ρευστή παραμένει η κατάσταση και στις υπόλοιπες αραβικές χώρες όπου καταστέλλονται με βίαιο τρόπο όλες οι κινητοποιήσεις για περισσότερς ελευθερίες , από τις μοναρχίες του Κόλπου ως  την Σαουδική Αραβία, την Υεμένη και  την Ιορδανία. Στη Λιβύη εξάλλου η επέμβαση των δυτικών σταυροφόρων  δημιούργησε μια κατάσταση χάους. Όσο για το Ιράκ εκεί που οι Αμερικανοί θα εγκατέστηναν λέει την υποδειγματική δημοκρατία, διαμελίστηκε στα τρία με δεκάδες νεκρούς καθημερινά από τη βία.

Φυσικά το κύριο πρόβλημα που προβάλλει σήμερα είναι ο εμφύλιος της Συρίας με δεκάδες χιλιάδες νεκρούς και μια άνευ προηγουμένου καταστροφή της χώρας. Οι Δυτικοί βρίσκονται σε αδιέξοδο μπροστά στο συριακό εμφύλιο γιατί ξέρουν πως η πτώση του Ασσάντ θα οδηγήσει την χώρα σε διαμελισμό με την συνέχιση του εμφυλίου και με την επικράτηση ακραίων ισλαμιστών. Η πολιτική τους και ειδικότερα αυτή των Αμερικανών διαμορφώνεται όχι μόνο σε  σχέση με τα δικά τους συμφέροντα στην περιοχή αλλά σε σχέση και με την ασφάλεια του Ισραήλ. Την ίδια ώρα η Τουρκία παγιδεύτηκε επίσης στη συριακή διαμάχη και προσπαθεί να  εξασφαλίσει ωφελήματα κατά την συνήθη τακτική της από τους Δυτικούς. Ωφελήματα που πολύ πιθανόν θα είναι σε βάρος ελληνικών συμφερόντων και ειδικά σε βάρος της Κύπρου. Ήδη ο Ερντογάν στην επίσκεψη του στην Ουάσιγκτον αυτό έχει ζητήσει.

Το συριακό πρόβλημα διασυνδέεται βέβαια και με την κατάσταση στο Λίβανο, την Χεζμπολάχ, με τα ρωσικά συμφέροντα στην περιοχή, ακόμη και με τα κινεζικά και φυσικά και με το Ιράν που είναι ο κύριος υποστηρικτής  του σημερινού συριακού καθεστώτος. Κάτω από αυτές τις συνθήκες ο αραβικός χειμώνας θα διαρκέσει ακόμη για πολύ.

Για την Κύπρο, μέσα σε αυτό το κλίμα και τις διαμορφούμενες ισορροπίες, τα περιθώρια στενεύουν. Αυτή τη φορά η επιβολή όσων δεν έγιναν κατορθωτά το 2004, φαντάζουν εφικτά. Ακόμη και στην ίδια την  Κύπρο οι φανατικοί υπέρ του σχεδίου Ανάν το 2004, χειροκροτούν ήδη κάθε ξένη παρέμβαση ακόμη και την νατοϊκή. Η αίσθηση ενός ρεβανσισμού δεν κρύβεται πια. Κάποιοι θέλουν μια λύση χειρότερη και από το σχέδιο Ανάν για να μπορούν, επι των ερειπίων, να λένε, «εμείς σας τα λέγαμε». Αυτοί που επέβαλαν τους μνημονιακούς κανόνες δεν πρόκειτα να διστάσουν στο Κυπριακό. Και φυσικά το μνημόνιο δεν έπεσε από τον ουρανό. Υπάρχουν οι ασήκωτες ευθύνες ενός χρεωκοπημένου και διεφθαρμένου πολιτικού συστήματος και μιας βολεμένης ολιγαρχίας, Το ίδιο και το όποιο νέο ανανικό κατασκεύασμα δεν θα το επιβάλουν μόνο οι ξένοι. Θα υπάρξουν οι πρόθυμοι εσωτερικοί συνεργάτες. Το ερώτημα είναι αν αυτός ο λαός θα βρει την δύναμη να αντισταθεί, ή αν θα δεχτεί τη μοίρα ενός φραγκολεβαντίνικου τουρκικού προτεκτοράτου με την υψηλή  αγγλοαμερικάνικη επικυριαρχία.

Ο Στέφανος Κωνσταντινίδης είναι καθηγητής πολιτικών επιστημών στο Κεμπέκ του Καναδά και επιστημονικός συνεργάτης του Πανεπιστημίου Κρήτης.

* .E-mail   stephanos.constantinides@gmail.com