Το μέλλον της "Χρυσής Αυγής". Μια ιδεαλιστική ανάλυση

Ενα «ορφανό» λαϊκό κίνημα

Του ΦΑΙΔΩΝΑ ΜΑΛΙΓΚΟΥΔΗ

Σε προηγούμενο σημείωμα στην «Ε» («Παρα-Σημειώσεις», 5.3) είχα αναφερθεί σε δυο αυθύπαρκτες κατηγορίες, οι οποίες παραμένουν σε όλη τη διάρκεια της ανθρώπινης Ιστορίας (μέχρι, κυριολεκτικά, τις μέρες μας) σε μια σχέση αντικειμενικής αντίθεσης: «Λαός» και «Εξουσία».

Μια σχέση, η οποία, διατηρώντας αναλλοίωτο τον πυρήνα της, μεταβάλλει απλώς την εξωτερική της μορφή κατά το χρονικό διάστημα που καλύπτουν οι ιστορικές δέλτοι: από την εποχή του «Πατέρα της Ιστορίας», του Ηροδότου, μέχρι την πρόσφατη και τη σύγχρονη περίοδο. Ετσι, εκεί όπου επικράτησαν οι κοινοβουλευτικοί θεσμοί, είναι ευνόητο ότι η Εξουσία επιδιώκει να χειραγωγεί, εκτός από την οικονομική υπόσταση, και το πολιτικό φρόνημα των υπηκόων της, του Λαού.
Βρίθουν οι σελίδες της Ιστορίας από καταγραφές του φαινομένου της συλλογικής αυτενέργειας, του αυθορμητισμού που εκπηγάζει από τη μάζα των αρχομένων, από το Λαό, ως αποτέλεσμα των μεθόδων που μετέρχεται η Εξουσία. Αντιδράσεις, που άλλοτε λαμβάνουν απλώς τη μορφή απείθειας, ως προς την καταβολή των φόρων που απαιτεί η Εξουσία, ενώ άλλοτε εξελίσσονται σε ανατρεπτικά για την Εξουσία κινήματα, σε επαναστάσεις.
Η ανατροπή της «καθεστηκυίας τάξεως» (του ancien regime), ως κορυφαία εκδήλωση της αντικειμενικής αντίθεσης του Λαού με την Εξουσία, έχει ως απαραίτητη προϋπόθεση τη διακήρυξη του νέου πολιτειακού, κοινωνικού και οικονομικού ιδεώδους, της νέας ιδεολογίας.

Η ιδεολογική αντιπαράθεση αποτελεί τον πυρήνα κάθε μεγάλου ιστορικού γεγονότος, γράφει στις απαρχές των (τόσο επίκαιρων!) «Ημερών της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης» ο Thomas Mann, παρακολουθώντας τον πνευματικό του κόσμο να βυθίζεται μαζί με την αστική τάξη της Γερμανίας του Κάιζερ και προσπαθώντας να ανιχνεύσει το νόημα της απάνθρωπης πραγματικότητας που βιώνει.
Στις «Θεωρήσεις ενός απολιτικού ατόμου» («Betrachtungen eines Unpolitischen»), δοκίμιο, παρά τον τίτλο του, με σχεδόν προφητική υπέρβαση από τη σύγχρονή του πραγματικότητα, σημειώνει ο μεγάλος Γερμανός συγγραφέας: «Το κάθε ιστορικό φαινόμενο, μεγάλο ή μικρό, είναι αδύνατο να γίνει καταληπτό χωρίς τις πνευματικές του προϋποθέσεις, διότι όλα τα φαινόμενα έχουν μια διπλή όψη.
Αν αποχωρίσουμε τη Γαλλική Επανάσταση από τη φιλοσοφική θεώρηση του Διαφωτισμού, δεν μένει παρά η επανάσταση του πεινασμένου πλήθους και η αντιστροφή των σχέσεων ιδιοκτησίας. Αλλά ποιος θα μπορούσε να αρνηθεί ότι μια παρόμοια θεώρηση θα αδικούσε τα μέγιστα τη Γαλλική Επανάσταση;».
Τις «Ημέρες της Βαϊμάρης» επαναφέρουν στην τρέχουσα επικαιρότητα οι μίζερες συνθήκες κάτω από τις οποίες πρέπει να επιβιώσουμε όλοι μας. Μια κοινωνική διεργασία φτωχοποίησης, που ήδη έχει ξεπεράσει τις παρυφές της λεγόμενης μεσαίας τάξης, εξωθεί όλο και περισσότερους συμπολίτες μας να στρέψουν την πλάτη στα αποκαλούμενα «κόμματα του συνταγματικού τόξου». Αποτελεί, λοιπόν, η δράκα των κοινοβουλευτικών εκπροσώπων, που καταλαμβάνουν σήμερα την ακραία δεξιά πτέρυγα του Κοινοβουλίου μας, την αυθεντική έκφραση του λαϊκού φρονήματος των σημερινών Νεοελλήνων;
Ενα ερώτημα το οποίο παραμένει προς το παρόν μετέωρο, όσο η κοινοβουλευτική αυτή ομάδα παραμένει «ορφανή» από οποιαδήποτε πολιτειακή ιδεολογία συμβατή με τις αρχές της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας.
Η διεργασία τής περαιτέρω φτωχοποίησης και η εμμονή στους μνημονιακούς κανόνες επιβίωσης του κοινωνικού σώματος είναι πολύ πιθανόν να πολλαπλασιάσει τους μελλοντικούς ψηφοφόρους της Χρυσής Αυγής. Η ομάδα αυτή δεν θα πάψει όμως να αποτελεί ένα βραχύβιο και «ορφανό» κίνημα διαμαρτυρίας του χειμαζόμενου κοινωνικού μας συνόλου.
f.maligoudis@cyta.gr