Οι ρυθμιστικές αρχές έχουν πετύχει πολύ λίγα για τον έλεγχο των χρηματοπιστωτικών κολοσσών
Η Ρουθ Πόρατ δεν είχε συνειδητοποιήσει ότι ερχόταν. Η γενική οικονομική διευθύντρια της Morgan Stanley και σύμβουλος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών για τη διάσωση των ομίλων στεγαστικής πίστης Fannie Mae και Freddie Mac δεν κατόρθωσε να διακρίνει ξεκάθαρα την επικείμενη θύελλα στις τράπεζες. Πίστευε ότι είχε αντιληφθεί τις απειλές προς το χρηματοπιστωτικό σύστημα των ΗΠΑ, αφου επί ένα Σαββατοκύριακο είχε συμμετάσχει στις συζητήσεις για την ενδεχόμενη διάσωση της Lehman brothers. Μέχρι που έλαβε ένα μήνυμα, με το οποίο της ζητούσαν να επανέλθει στο τραπέζι, επειδή ένας ακόμη όμιλος του κλάδου, εκείνος της AIG, έπρεπε να διασωθεί.
«Το μήνυμα, πέραν των άλλων, τόνιζε ότι είχαμε ασχοληθεί με τη λάθος περίπτωση», αναφέρει η κ. Πόρατ σε συνέντευξή της στους New York Times. Επιπλέον, το μήνυμα υπογράμμιζε ότι η AIG «θα μπορούσε να εξαφανισθεί τόσο γρήγορα και ο αντίκτυπος να ήταν τόσο σαρωτικός σε όλη τη χώρα, ώστε να μην μπορεί κανείς να συνειδητοποιήσει την κλίμακά του».
Επιβίωση Η ίδια η Morgan Stanley, στην οποία είναι γενική οικονομική διευθύντρια η κ. Πόρατ, είχε σοβαρότατο πρόβλημα επιβίωσης το 2008. Τα επενδυτικά κεφάλαια αντιστάθμισης κινδύνου ενώπιον των δυσκολιών να αποδεσμεύσουν κεφάλαια από τη χρεοκοπημένη Lehman Brothers, απέσυραν πάνω από 128 δισ. δολάρια σε 15 μέρες από τη Morgan Stanley. Για να μπορέσει να αντεπεξέλθει στα πλήγματα, μέσα σε 24 ώρες μόνον διέθεσε το 20% του μετοχικού της κεφαλαίου, μετατράπηκε σε εταιρεία συμμετοχών και δανείστηκε 107,3 δισ. δολάρια από τη Fed. «Είμαστε πιο διασφαλισμένοι σήμερα, αλλά όχι επαρκώς ασφαλείς», τονίζει ο Στέφαν Γουόλτερ, επικεφαλής των συντονισμένων προσπαθειών της διεθνούς κοινότητας να αναθεωρήσει τους κανόνες κεφαλαιακής επάρκειας, ως γενικός γραμματέας της Επιτροπής της Βασιλείας για την Τραπεζική Εποπτεία. Πάντως, σε έρευνα των Bloomberg News, με τη συμμετοχή 50 τραπεζιτών, αξιωματούχων των ρυθμιστικών Αρχών, οικονομολόγων και μελών του Κογκρέσου, υπήρξε διαφωνία για τα ενδεδειγμένα μέτρα. Ορισμένοι εκτιμούν πως οι έξι μεγαλύτερες τράπεζες των ΗΠΑ απλώς μεγεθύνθηκαν περαιτέρω από το 2007, οπότε δεν θα αφεθούν να διαλυθούν. Αλλοι ισχυρίζονται ότι δεν ενοχλούνται από το μέγεθος ή το πόσο συχνά απαιτείται από το αναδιαμορφωμένο σύστημα να παρεμβαίνει το κράτος στη λειτουργία του. Ακόμα και οι κάποτε αναφανδόν πολέμιοι του κρατισμού στις ΗΠΑ, τώρα το θεωρούν αναπόφευκτο αποτέλεσμα της κρίσης. Το τι ακριβώς οδήγησε στην κρίση, το συμπύκνωσε σε ομιλία του ο διευθύνων σύμβουλος της Morgan Stanley, Τζ. Γκόρμαν: «Ηταν τα μη ρευστοποιήσιμα περιουσιακά στοιχεία, που είχαν βραχυπρόθεσμη χρηματοδότηση και τα κατείχαν υπερχρεωμένοι φορείς με ανεπαρκή κεφαλαιοποίηση».
Μετά τις διαλυτικές συνέπειες της κρίσης υπάρχει πρόβλεψη για μείωση της μόχλευσης, τήρηση περιουσιακών στοιχείων εύκολων να πωληθούν και μείωση της εξάρτησης των τραπεζών από τον δανεισμό obernight. Η νομοθετική πράξη Ντοντ-Φρανκ, τουλάχιστον θεωρητικά, δίνει τη δυνατότητα στις Αρχές να κατάσχουν ακόμα και τους μεγαλύτερους χρηματοπιστωτικούς ομίλους και να τους διαλύσουν εις τα εξ ων συνετέθησαν, χωρίς να κλονίζουν το υπόλοιπο σύστημα. Ακόμα και αυτό όμως δεν φαίνεται να αρκεί.
Οι κορυφαίες τράπεζες εξακολουθούν να αποτελούν υπόδειγμα βυζαντινισμού με εκατοντάδες θυγατρικές ανά τον κόσμο, οι οποίες δυσχεραίνουν μια πιθανή διαδικασία κατακερματισμού τους. Εξι ρυθμιστικές Αρχές στις ΗΠΑ έχουν αλληλοκαλυπτόμενες αρμοδιότητες, συχνά συγκρούονται μεταξύ τους και πολιορκούνται από ένα στρατό υψηλά αμειβόμενων ανθρώπων, που ασκούν θεσμική πίεση. Πάντως, όπως επισημαίνουν οικονομολόγοι, παρά τα όσα προηγήθηκαν, η μόχλευση παραμένει υψηλή, ενώ ο σοβαρότερος κίνδυνος είναι το άγνωστο: πέντε χρόνια μετά τη διάλυση της Lehman Brothers, λίγα πράγματα έχουν γίνει ως προς τη διαφάνεια στις συναλλαγές των τραπεζών σε διάφορα είδη επενδυτικών προϊόντων και τίτλους.
Ρυθμίσεις που δεν εφαρμόστηκαν ποτέ Είναι αποστομωτικές οι εκτιμήσεις των πανεπιστημιακών για την κατάσταση του χρηματοπιστωτικού συστήματος στις ΗΠΑ. «Το βασικό μοντέλο δεν έχει υποστεί αξιοσημείωτη αλλαγή, παραμένοντας ακόμα τρωτό», επισημαίνει η καθηγήτρια Οικονομικών του πανεπιστημίου του Σικάγου, Ανίλ Κασιά. «Οι τράπεζες χρειάζονται πολύ περισσότερα κεφάλαια και ρευστότητα και δεν είναι ασφαλείς». Αυτό θα μπορούσε εν μέρει να αποδοθεί στις ισχυρότατες πιέσεις της Γουόλ Στριτ. Επίσης, στο ότι από το 2010, οπότε και ψηφίστηκε η κομβική νομοθετική πράξη Ντοντ-Φρανκ για τη ρύθμιση του κλάδου, μόλις το 40% των αναγκαίων διατάξεων έχει ολοκληρωθεί. Από μέρους τους οι παράγοντες του χρηματοπιστωτικού κλάδου αποδείχθηκαν εξαιρετικά δραστήριοι. Μόνο για το τμήμα της Ντοντ-Φρανκ, που αφορούσε τη μείωση στις συναλλαγές των τραπεζών για ίδιο όφελος, διεξήχθησαν 700 και πλέον συναντήσεις μεταξύ τραπεζικών στελεχών και αρμοδίων αξιωματούχων των Αρχών από την άλλη. Πρόταση του πρώην προέδρου της Fed, Πολ Βόλκερ, για τη διευκόλυνση στην εφαρμογή της νομοθεσίας, προκάλεσε κύμα 18.000 επιστολών από τράπεζες, που διαμαρτύρονταν για το πόσο περίπλοκη και αντιπαραγωγική ήταν.
Πηγή: Η Καθημερινή/Bloomberg
Δημοσιεύτηκε στις 15/09/2013
Η Ρουθ Πόρατ δεν είχε συνειδητοποιήσει ότι ερχόταν. Η γενική οικονομική διευθύντρια της Morgan Stanley και σύμβουλος του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών για τη διάσωση των ομίλων στεγαστικής πίστης Fannie Mae και Freddie Mac δεν κατόρθωσε να διακρίνει ξεκάθαρα την επικείμενη θύελλα στις τράπεζες. Πίστευε ότι είχε αντιληφθεί τις απειλές προς το χρηματοπιστωτικό σύστημα των ΗΠΑ, αφου επί ένα Σαββατοκύριακο είχε συμμετάσχει στις συζητήσεις για την ενδεχόμενη διάσωση της Lehman brothers. Μέχρι που έλαβε ένα μήνυμα, με το οποίο της ζητούσαν να επανέλθει στο τραπέζι, επειδή ένας ακόμη όμιλος του κλάδου, εκείνος της AIG, έπρεπε να διασωθεί.
«Το μήνυμα, πέραν των άλλων, τόνιζε ότι είχαμε ασχοληθεί με τη λάθος περίπτωση», αναφέρει η κ. Πόρατ σε συνέντευξή της στους New York Times. Επιπλέον, το μήνυμα υπογράμμιζε ότι η AIG «θα μπορούσε να εξαφανισθεί τόσο γρήγορα και ο αντίκτυπος να ήταν τόσο σαρωτικός σε όλη τη χώρα, ώστε να μην μπορεί κανείς να συνειδητοποιήσει την κλίμακά του».
Επιβίωση Η ίδια η Morgan Stanley, στην οποία είναι γενική οικονομική διευθύντρια η κ. Πόρατ, είχε σοβαρότατο πρόβλημα επιβίωσης το 2008. Τα επενδυτικά κεφάλαια αντιστάθμισης κινδύνου ενώπιον των δυσκολιών να αποδεσμεύσουν κεφάλαια από τη χρεοκοπημένη Lehman Brothers, απέσυραν πάνω από 128 δισ. δολάρια σε 15 μέρες από τη Morgan Stanley. Για να μπορέσει να αντεπεξέλθει στα πλήγματα, μέσα σε 24 ώρες μόνον διέθεσε το 20% του μετοχικού της κεφαλαίου, μετατράπηκε σε εταιρεία συμμετοχών και δανείστηκε 107,3 δισ. δολάρια από τη Fed. «Είμαστε πιο διασφαλισμένοι σήμερα, αλλά όχι επαρκώς ασφαλείς», τονίζει ο Στέφαν Γουόλτερ, επικεφαλής των συντονισμένων προσπαθειών της διεθνούς κοινότητας να αναθεωρήσει τους κανόνες κεφαλαιακής επάρκειας, ως γενικός γραμματέας της Επιτροπής της Βασιλείας για την Τραπεζική Εποπτεία. Πάντως, σε έρευνα των Bloomberg News, με τη συμμετοχή 50 τραπεζιτών, αξιωματούχων των ρυθμιστικών Αρχών, οικονομολόγων και μελών του Κογκρέσου, υπήρξε διαφωνία για τα ενδεδειγμένα μέτρα. Ορισμένοι εκτιμούν πως οι έξι μεγαλύτερες τράπεζες των ΗΠΑ απλώς μεγεθύνθηκαν περαιτέρω από το 2007, οπότε δεν θα αφεθούν να διαλυθούν. Αλλοι ισχυρίζονται ότι δεν ενοχλούνται από το μέγεθος ή το πόσο συχνά απαιτείται από το αναδιαμορφωμένο σύστημα να παρεμβαίνει το κράτος στη λειτουργία του. Ακόμα και οι κάποτε αναφανδόν πολέμιοι του κρατισμού στις ΗΠΑ, τώρα το θεωρούν αναπόφευκτο αποτέλεσμα της κρίσης. Το τι ακριβώς οδήγησε στην κρίση, το συμπύκνωσε σε ομιλία του ο διευθύνων σύμβουλος της Morgan Stanley, Τζ. Γκόρμαν: «Ηταν τα μη ρευστοποιήσιμα περιουσιακά στοιχεία, που είχαν βραχυπρόθεσμη χρηματοδότηση και τα κατείχαν υπερχρεωμένοι φορείς με ανεπαρκή κεφαλαιοποίηση».
Μετά τις διαλυτικές συνέπειες της κρίσης υπάρχει πρόβλεψη για μείωση της μόχλευσης, τήρηση περιουσιακών στοιχείων εύκολων να πωληθούν και μείωση της εξάρτησης των τραπεζών από τον δανεισμό obernight. Η νομοθετική πράξη Ντοντ-Φρανκ, τουλάχιστον θεωρητικά, δίνει τη δυνατότητα στις Αρχές να κατάσχουν ακόμα και τους μεγαλύτερους χρηματοπιστωτικούς ομίλους και να τους διαλύσουν εις τα εξ ων συνετέθησαν, χωρίς να κλονίζουν το υπόλοιπο σύστημα. Ακόμα και αυτό όμως δεν φαίνεται να αρκεί.
Οι κορυφαίες τράπεζες εξακολουθούν να αποτελούν υπόδειγμα βυζαντινισμού με εκατοντάδες θυγατρικές ανά τον κόσμο, οι οποίες δυσχεραίνουν μια πιθανή διαδικασία κατακερματισμού τους. Εξι ρυθμιστικές Αρχές στις ΗΠΑ έχουν αλληλοκαλυπτόμενες αρμοδιότητες, συχνά συγκρούονται μεταξύ τους και πολιορκούνται από ένα στρατό υψηλά αμειβόμενων ανθρώπων, που ασκούν θεσμική πίεση. Πάντως, όπως επισημαίνουν οικονομολόγοι, παρά τα όσα προηγήθηκαν, η μόχλευση παραμένει υψηλή, ενώ ο σοβαρότερος κίνδυνος είναι το άγνωστο: πέντε χρόνια μετά τη διάλυση της Lehman Brothers, λίγα πράγματα έχουν γίνει ως προς τη διαφάνεια στις συναλλαγές των τραπεζών σε διάφορα είδη επενδυτικών προϊόντων και τίτλους.
Ρυθμίσεις που δεν εφαρμόστηκαν ποτέ Είναι αποστομωτικές οι εκτιμήσεις των πανεπιστημιακών για την κατάσταση του χρηματοπιστωτικού συστήματος στις ΗΠΑ. «Το βασικό μοντέλο δεν έχει υποστεί αξιοσημείωτη αλλαγή, παραμένοντας ακόμα τρωτό», επισημαίνει η καθηγήτρια Οικονομικών του πανεπιστημίου του Σικάγου, Ανίλ Κασιά. «Οι τράπεζες χρειάζονται πολύ περισσότερα κεφάλαια και ρευστότητα και δεν είναι ασφαλείς». Αυτό θα μπορούσε εν μέρει να αποδοθεί στις ισχυρότατες πιέσεις της Γουόλ Στριτ. Επίσης, στο ότι από το 2010, οπότε και ψηφίστηκε η κομβική νομοθετική πράξη Ντοντ-Φρανκ για τη ρύθμιση του κλάδου, μόλις το 40% των αναγκαίων διατάξεων έχει ολοκληρωθεί. Από μέρους τους οι παράγοντες του χρηματοπιστωτικού κλάδου αποδείχθηκαν εξαιρετικά δραστήριοι. Μόνο για το τμήμα της Ντοντ-Φρανκ, που αφορούσε τη μείωση στις συναλλαγές των τραπεζών για ίδιο όφελος, διεξήχθησαν 700 και πλέον συναντήσεις μεταξύ τραπεζικών στελεχών και αρμοδίων αξιωματούχων των Αρχών από την άλλη. Πρόταση του πρώην προέδρου της Fed, Πολ Βόλκερ, για τη διευκόλυνση στην εφαρμογή της νομοθεσίας, προκάλεσε κύμα 18.000 επιστολών από τράπεζες, που διαμαρτύρονταν για το πόσο περίπλοκη και αντιπαραγωγική ήταν.
Πηγή: Η Καθημερινή/Bloomberg
Δημοσιεύτηκε στις 15/09/2013
Aucun commentaire:
Enregistrer un commentaire