Ποίηση, ο πιο αξιόπιστος πρέσβης της ελληνικότητας

Συνέντευξη με τον Αντώνη Φωστιέρη

 

Από τον Γιώργο ΚΙΟΥΣΗ 

 

Με τίτλο «Νοσταλγώ το Παρόν» και εξώφυλλο του εικαστικού Γιάννη Ψυχοπαίδη κυκλοφόρησε αυτές τις μέρες στη Γερμανία η δίγλωσση έκδοση 77 ποιημάτων του Αντώνη Φωστιέρη, σε μετάφραση του Χανς και της Νίκης Αϊντενάιερ.

«Πώς σπαταλήσαμε τη λίγη αιωνιότητα που μας αναλογεί χαμένοι σε μιαν έρημο από λέξεις» ΑΝΤΩΝΗΣ ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ 


  Πριν από λίγες ημέρες, ο ποιητής εκπροσώπησε τη χώρα μας στην Κάβα ντε' Τιρένι της Νότιας Ιταλίας, όπου οργανώθηκε «Ελληνική Πολιτιστική Νύχτα», με θέατρο, μουσική και εκδηλώσεις αφιερωμένες στην αρχαία γραμματεία και τη σύγχρονη ελληνική ποίηση.

- Η πρώτη φορά που μεταφράζεσθε στο εξωτερικό;
«Οχι, έχει προηγηθεί η κυκλοφορία δώδεκα μεταφράσεων σε διάφορες ευρωπαϊκές γλώσσες, πρώτη φορά όμως βγαίνει βιβλίο μου στα γερμανικά. Με χαροποιεί το ότι η μετάφραση συνοδεύεται από το ελληνικό πρωτότυπο, στο οποίο έχει τη δυνατότητα να ανατρέχει ο ελληνομαθής αναγνώστης, δίνοντας ενδεχομένως και τις δικές του εκδοχές. Κυρίως πάντως με χαροποιεί το ότι οι μεταφράσεις είναι αυτοδύναμα γερμανικά ποιήματα, όχι παρενδυσία λέξεων ή απλή μεταφορά νοημάτων».
- Συλλογή ή ανθολόγιο;
«Είναι επιλογή από σχεδόν όλες τις συλλογές μου, με εξαίρεση την "Ποίηση μες στην Ποίηση", μια σειρά ποιημάτων ποιητικής, που μεταφράστηκε ολόκληρη, εκδόθηκε αυτοτελώς σε ένα κομψό τομίδιο και μπαίνει μέσα στο "Νοσταλγώ το Παρόν", συνοδεύοντάς το. Είναι ένας ευρηματικός υπαινιγμός των εκδοτών, αφού μ' αυτόν τον τρόπο η ποίηση μπαίνει κυριολεκτικά μέσα στην ποίηση».
- Ενδιαφέρει η ποίηση;
«Τηρουμένων των μεγεθών και των αναλογιών, αναγνωστικό ενδιαφέρον υπάρχει οπωσδήποτε, γιατί η ποίησή μας διατηρεί υψηλή στάθμη ποιότητας, έστω και αν ένα μέρος της χάνεται συχνά κατά το γλωσσικό μετασχηματισμό, σύμφωνα με τον παραδοξολόγο ορισμό του Ρόμπερτ Φροστ: "Ποίηση είναι αυτό που χάνεται στη μετάφραση". Ευτυχώς υπάρχουν σημαντικοί μεταφραστές, κάποιοι από τους οποίους είναι και εκδότες, όπως το ζεύγος Αϊντενάιερ στη Γερμανία ή ο Νικόλα Κροτσέτι στην Ιταλία, που έχουν πάθος για την ελληνική λογοτεχνία».
- Υποκαθιστούν την πολιτεία;
«Δεν ξέρω τι ακριβώς κάνει ούτε τι δεν κάνει η πολιτεία. Αυτό που πιστεύω είναι πως η Τέχνη είναι μακράν η αποδοτικότερη επένδυση, και ότι η εικόνα της χώρας μας σήμερα θα ήταν πολύ αξιοπρεπέστερη και ελκυστικότερη ως χώρας δημιουργών πολιτισμού παρά ως χώρας διεφθαρμένων και απνευμάτιστων πολιτικών. Η ποίηση είναι ο πιο αξιόπιστος πρέσβης της ελληνικότητας».
- «Ελληνική Πολιτιστική Νύχτα»;
«Η ιδέα για την εκδήλωση ανήκει στον Μάρκο Γκάλντι, το φιλέλληνα δήμαρχο της Κάβα ντε' Τιρένι, και πραγματοποιήθηκε με τη στενή συνεργασία του νεοελληνιστή συγγραφέα Γιάννη Κορίνθιου. Ο Γκάλντι είναι εκείνος που, με την έναρξη της οικονομικής κρίσης, προσέφερε τους μισθούς του υπέρ της χώρας μας, ως χειρονομία αλληλεγγύης. Η εκδήλωση είχε πολύ μεγάλη ανταπόκριση, το θέατρο ασφυκτικά γεμάτο, οι γύρω δρόμοι σημαιοστολισμένοι με γαλανόλευκες. Ακούστηκαν στίχοι Καβάφη, Κάλβου, Σεφέρη, Ελύτη, Βρεττάκου, Πατρίκιου και δικοί μου, σε ιταλική μετάφραση και θεατρική μορφή».
- Θυμίζει κάτι από Σεφέρη...
«Βεβαίως. Εκεί είχε μεταφερθεί για μερικούς μήνες η εξόριστη κυβέρνηση του Γεωργίου Παπανδρέου, λίγο πριν από την απελευθέρωση. Ως ανώτερος διπλωμάτης ο Σεφέρης ακολούθησε την κυβέρνηση και έγραψε εκεί το γνωστό ποίημα "Τελευταίος σταθμός", που φέρει την ένδειξη: "Κάβα ντε' Τιρρένι, 5 Οκτωβρίου 1944". Η συγκινητική έκπληξη που μου επιφύλαξαν είναι ότι με φιλοξένησαν στο ίδιο ξενοδοχείο, το "Βικτόρια", και μάλιστα στο ίδιο δωμάτιο όπου είχε μείνει τότε ο Σεφέρης».
g.kiousis@eleftherotypia.net



Πηγή: Ελευθεροτυπία
Δημοσιεύτηκε στις 07/06/2013