Από τους Κορυσχάδες στη Ρένα Δούρου

Στους Κορυσχάδες, αδελφές μου...

Του Τάκη Θεοδωρόπουλου

Η Ρένα Δούρου, μετά την αξιοθαύμαστη ψυχραιμία που επέδειξε όταν δέχθηκε στο πρόσωπο το ποτήρι το νερό, ευτυχώς μόνον το νερό, που εκσφενδόνισε ο άντρακλας της Χρυσής Αυγής, προσπαθώντας να ανεβάσει κάπως το επίπεδο από το όλο τουρλουμπούκι, επικαλέστηκε το ψήφισμα των Κορυσχάδων. Είπε ότι «δεν πρόκειται να παραδώσουμε ποτέ την ιερή σκυτάλη που μας άφησαν οι Κορυσχάδες» - ή κάπως έτσι. Οπου, ως γνωστόν, στο μικρό αυτό χωριό της Ευρυτανίας, τον Μάιο του 1944, η Πολιτική Επιτροπή Εθνικής Απελευθέρωσης (ΠΕΕΑ), εκτός των άλλων, κάλεσε τους ένοπλους και άοπλους πολίτες να αγωνισθούν για την απελευθέρωση της πατρίδας από τον γερμανό κατακτητή. Ανακήρυξε δε τον ΕΛΑΣ «το ένοπλο τμήμα του Εθνους που μάχεται για την απελευθέρωση της πατρίδας και τις ελευθερίες του λαού».

Ποια είναι η σημασία του ψηφίσματος των Κορυσχάδων για την ελληνική Ιστορία αφήνω άλλους, αρμοδιότερους από μένα, για να την κρίνουν. Ομως, όσο ελάχιστη Ιστορία κι αν ξέρεις, δεν μπορεί, κάτι θα έχεις ακούσει για τον Δεκέμβρη του '44 ή για το αιματοκύλισμα που ακολούθησε το 1946. Βέβαια, τις ιστορικές αναλογίες ο καθένας είναι ελεύθερος να τις χρησιμοποιεί όπως θέλει• να εξομοιώνει, ας πούμε, τα πάντσερ με τα επιτόκια δανεισμού, και τις απώλειες ανθρώπινων ζωών με τις απώλειες του εισοδήματος. Και να μπορεί να αισθάνεται, όταν ζητάει την ψήφο σου, ότι είναι εξίσου ήρωας με εκείνους που μοίραζαν προκηρύξεις και κινδύνευαν να βρεθούν απέναντι στο εκτελεστικό απόσπασμα.

Κάθε εποχή έχει και το δικό της μέτρο για το θάρρος. Εκείνο όμως που θα πρέπει να έχουν υπόψη τους όσοι επικαλούνται τους Κορυσχάδες είναι ότι η γενιά εκείνη είχε μεγαλώσει με το όπλο παρά πόδα, είχε γαλουχηθεί στους πολέμους, είχε ήδη καταβάλει το τίμημά της στο αίμα. Και είναι τουλάχιστον άτοπο να τη συγκρίνεις με τις σημερινές γενιές που δηλώνουν έτοιμες να δώσουν και τη ζωή τους ακόμη για να μη χάσουν το επίδομα έγκαιρης προσέλευσης ή να μη μειωθεί ο κατώτατος μισθός. Οσο τραγικό κι αν είναι, το 2012 δεν έχει σχέση με το '44, παρά μόνον φαντασιακή. Μπορεί να κάνει μερικούς να αισθάνονται ήρωες σε έναν κόσμο που σου υπενθυμίζει καθημερινά πως είσαι ο αντιήρωας της σύγχρονης ζωής.

Η σχέση της σημερινής Αριστεράς με την Αριστερά των Κορυσχάδων είναι ίδια με τη σχέση της ζωής στη Μόσχα που ονειρεύονταν οι Τρεις Αδελφές στο κύκνειο άσμα του Αντόν Τσέχοφ, με τη ζωή που ζούσαν στην απομονωμένη τους, πληκτική και άκρως καταθλιπτική επαρχία. Είναι γνωστό ότι η διασημότερη φράση από το έργο του Τσέχοφ είναι: «Στη Μόσχα, αδελφές μου, στη Μόσχα»! Λιγότερο διάσημη όμως, αν και νομίζω περισσότερο ταιριαστή στη σχέση των Κορυσχάδων με την τηλεοπτική τους αναβίωση από τη Ρένα Δούρου, είναι η καταληκτική φράση του θεατρικού έργου που ανήκει στην Ολγα: «Αν ξέραμε μονάχα!».