Ακόμη και εδώ διαπλοκή...

Μπασκόζος Γιάννης Ν.  
ΕΚΕΒΙ: Αλυσιδωτές αντιδράσεις εξαιτίας της κρίσης

Το ΔΣ του Κέντρου καλεί σε απολογία τον υφυπουργό Πολιτισμού

To Δ.Σ. του  Εθνικού Κέντρου Βιβλίου με ανακοίνωση καλεί τον υφυπουργό Πολιτισμού Κ. Τζαβάρα σε «απολογία»  ενώ υπέβαλλε και την παραίτησή του, όπως του είχε ζητηθεί.  Τα μέλη του Δ.Σ. δεν αποδέχονται τις αιτιάσεις του υπουργού θεωρώντας ότι τους προσβάλλει και θίγει την υπόληψη και την τιμή τους . Όπως αναφέρει η ανακοίνωση χαρακτηριστικά : «προσβάλλετε την υπόληψή μας με φράσεις όπως «εγείρουν βάσιμες (sic) υποψίες αδιαφανούς χειρισμού», «εξέλιξη που δικαιολογεί (sic) δυσμενή σχόλια», «τέτοια κρούσματα αδιαφάνεια (sic)». Καταλήγει μάλιστα η ανακοίνωση «σας καλούμε να απολογηθείτε εξηγώντας γιατί, χωρίς να ζητήσετε να σας ενημερώσουμε αρμοδίως για ένα δημοσίευμα αμφιβόλου σοβαρότητας, χρησιμοποιήσατε εις βάρος μας φράσεις οι οποίες θίγουν την προσωπικότητα και την τιμή μας» ενώ δηλώνουν ότι επιφυλάσσονται να αντιδράσουν νομικά.

Οι αντιδράσεις όλων των εμπλεκομένων μερών είναι καταιγιστικές. Ο εκδότης Στέφανος Πατάκης φέρεται σφόδρα δυσαρεστημένος καθώς δηλώνει ότι ο ίδιος δεν είχε δει τη λίστα παρά  μόνον μετά το δημοσίευμα του Βήματος (Λαμπρινή Κουζέλη, Γ.Μπασκόζος19/11/2012) όπου  αναφέρθηκε το γεγονός ότι είκοσι πέντε τοις εκατό (25%) των επιλεγέντων τίτλων ανήκουν στις Εκδόσεις  Πατάκη και αμέσως απέστειλε επιστολή στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΝ.ΕΛ.ΒΙ. στην οποία μεταξύ άλλων ανέφερε:
«Εγώ δεν θα κρίνω τον κατάλογο αυτό, γιατί, εφόσον το πρόβλημα αφορά τις Εκδόσεις Πατάκη, υπάρχει ο κίνδυνος είτε να ευνοήσω είτε να αδικήσω τον εαυτό μου. Προτείνω όμως πρώτον να ενημερωθούν όλοι οι συνάδελφοι σχετικά, να γίνει μια μικρή επιτροπή η οποία να ερευνήσει τον κατάλογο, να εντοπίσει τα προβλήματα, να κάνει συγκεκριμένες προτάσεις στο ΕΚΕΒΙ, να ζητήσει άμεσα διόρθωση του καταλόγου (να διορθωθούν τα λάθη, να αρθούν όλες οι αδικίες όπου υπάρχουν, να υπάρξει αναλογική κατανομή των βιβλίων που θα προμηθευτεί το ΕΚΕΒΙ). Το σπουδαιότερο όμως, πρέπει αυτή η επιτροπή και ο σύλλογός μας γενικότερα να συζητήσει θέματα αρχών και διαδικασίας που πρέπει να τηρούνται σε αυτές τις περιπτώσεις».
Η Έλενα Πατάκη υπεύθυνη των εκδόσεων παιδικού βιβλίου του οίκου Πατάκη με ανακοίνωσή της υπενθυμίζει το ήθος της επιχείρησης τους και ότι οι  εκδόσεις τους κατέχουν ποσοστό μεγαλύτερο από 25% στο σύνολο των κυκλοφορούντων λογοτεχνικών βιβλίων από Έλληνες συγγραφείς.  Επίσης ότι «από το 1990 μέχρι το 2011 έχουν εκδώσει 3202 νέους τίτλους παιδικών βιβλίων.
Η Ένωση Ελληνικού Βιβλίου (ΕΝ.ΕΛ.ΒΙ) , ο σύλλογος που εκφράζει το κυρίως σώμα των εκδοτών και βιβλιοπωλών θα τοποθετηθεί αύριο με ανακοίνωσή του. Σύμφωνα με πληροφορίες στελέχη του εκφράζουν φόβους μήπως χαθούν τα χρήματα του ΕΣΠΑ και θα ήθελαν  να δουν τροποποιητικές πρακτικές.
Στο μεταξύ η Επιτροπή Φιλαναγνωσίας του ΕΚΕΒΙ πληροφορηθείσα το δημοσίευμα του ΒΗΜΑONLINE έστειλε υπόμνημα στον υπουργό Πολιτισμού κ. Κώστα Τζαβάρα όπου  μεταξύ άλλων υπερασπιζόμενη τις επιλογές της και τα μέλη της  αναφέρει ότι αποφάσισαν « α. Να συμπεριλάβουμε στον κατάλογο των βιβλίων και έργα (πρωτότυπα ή μεταφρασμένα) μελών της Επιτροπής, με το σκεπτικό ότι τα έργα αυτά είναι καταξιωμένα τόσο στη χώρα μας όσο και διεθνώς». Παραβλέποντας βεβαίως το δεοντολογικό, ηθικό και ίσως νομικό ζήτημα που προκύπτει όταν κάποιος διαχειρίζεται χρήματα του δημοσίου. Είναι όμως γνωστό ότι πολλές φορές σε επιτροπές των κρατικών βραβείων , στις οποίες έχουν θητεύσει τα περισσότερα μέλη της επιτροπής, όταν κάποιος ήθελε να κριθεί το βιβλίο παραιτείτο από μέλος της επιτροπής.



Ανακοίνωση του Δ.Σ. του ΕΚΕΒΙ

Κύριε Υπουργέ,

Αναφερόμενοι στην από 11^ης Δεκεμβρίου επιστολή σας με την παρούσα υποβάλλουμε την παραίτησή μας.

Με την ευκαιρία αυτή διαπιστώνοντες, τόσο από την επιστολή σας της 11^ης τρέχοντος όσο και από το δελτίο Τύπου του Υπουργείου της αυτής ημερομηνίας για το οποίο φέρετε την ευθύνη, ότι προσβάλλετε την υπόληψή μας με φράσεις όπως «εγείρουν βάσιμες (sic) υποψίες αδιαφανούς χειρισμού», «εξέλιξη που δικαιολογεί (sic) δυσμενή σχόλια», «τέτοια κρούσματα αδιαφάνεια (sic)», σας καλούμε να απολογηθείτε εξηγώντας γιατί, χωρίς να ζητήσετε να σας ενημερώσουμε αρμοδίως για ένα δημοσίευμα αμφιβόλου σοβαρότητας, χρησιμοποιήσατε εις βάρος μας φράσεις οι οποίες θίγουν την προσωπικότητα και την τιμή μας.

Δεν μας ζητήσατε εξηγήσεις και αποφασίσατε. Τώρα σας ζητούμε εμείς εξηγήσεις για τον αήθη τρόπο με τον οποίο ενεργήσατε και επιφυλασσόμεθα να αντιδράσουμε όπως οι νόμοι προβλέπουν.

Με τιμή,


Το Διοικητικό Συμβούλιο

Θανάσης Βαλτινός
Τακτικό Μέλος Ακαδημίας Αθηνών
Πρόεδρος Δ.Σ. ΕΚΕΒΙ


Άντα Γκίβαλου- Κατσίκη
Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Αθηνών
Αντιπρόεδρος Δ.Σ. ΕΚΕΒΙ

Αργύρης Καστανιώτης
Εκδότης
Γραμματέας Δ.Σ. ΕΚΕΒΙ

Τα μέλη

Βασίλειος Βιτσαξής
Πρέσβης ε.τ.
Εκπρόσωπος των μεταφραστών
(μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Μεταφραστών Λογοτεχνίας)


Κλαίτη Σωτηριάδου
Εκπρόσωπος των συγγραφέων
 (μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων)


Μαρία Αλεξανδράκη
Εκπρόσωπος των βιβλιοθηκονόμων
(μέλος της Ένωσης Ελλήνων Βιβλιοθηκάριων)


Η Διευθύντρια
Κατρίν Βελισσάρη


ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΠΑΤΑΚΗ

Με την παρούσα επιστολή εκφράζουμε τον αποτροπιασμό μας για τις σημερινές εξελίξεις στον χώρο του βιβλίου με την αναγκαστική παραίτηση του Δ.Σ. του ΕΚΕΒΙ και την αγανάκτησή μας για τον διασυρμό των Εκδόσεων Πατάκη.
Από τα τέλη του περασμένου μήνα, οπότε ανακοινώθηκε ο κατάλογος βιβλίων από το ΕΚΕΒΙ, μέχρι σήμερα, οι Εκδόσεις Πατάκη τήρησαν στάση εξαιρετικά χαμηλών τόνων και απέφυγαν να απαντήσουν σε συκοφαντικά σχόλια από μεμονωμένα πρόσωπα και επιχειρήσεις. Τη στάση αυτή υπαγόρευσε το ήθος των Εκδόσεων Πατάκη και σε καμία περίπτωση η έλλειψη εμπιστοσύνης στο Δ.Σ. του ΕΚΕΒΙ και στα μέλη της επιτροπής.
Σε επιστολή του προς την Ένωση Ελληνικού Βιβλίου (ΕΝ.ΕΛ.ΒΙ.), της οποίας είναι μέλος και αντιπρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου, ο Στέφανος Πατάκης έγραφε τότε μεταξύ άλλων τα εξής: «Για να μπω στην ουσία. Εγώ δεν θα κρίνω τον κατάλογο αυτό, γιατί, εφόσον το πρόβλημα αφορά τις Εκδόσεις Πατάκη, υπάρχει ο κίνδυνος είτε να ευνοήσω είτε να αδικήσω τον εαυτό μου. Προτείνω όμως πρώτον να ενημερωθούν όλοι οι συνάδελφοι σχετικά, να γίνει μια μικρή επιτροπή η οποία να ερευνήσει τον κατάλογο, να εντοπίσει τα προβλήματα, να κάνει συγκεκριμένες προτάσεις στο ΕΚΕΒΙ, να ζητήσει άμεσα διόρθωση του καταλόγου (να διορθωθούν τα λάθη, να αρθούν όλες οι αδικίες όπου υπάρχουν, να υπάρξει αναλογική κατανομή των βιβλίων που θα προμηθευτεί το ΕΚΕΒΙ). Το σπουδαιότερο όμως, πρέπει αυτή η επιτροπή και ο σύλλογός μας γενικότερα να συζητήσει θέματα αρχών και διαδικασίας που πρέπει να τηρούνται σε αυτές τις περιπτώσεις.»
Σήμερα, όμως, υποχρεωνόμαστε να απαντήσουμε δημόσια, καταγγέλλοντας όλους όσοι αναπαράγουν άκριτα δυσφημιστικούς ισχυρισμούς εναντίον μας.

 Όσα η κυρία Κέζα αφήνει να εννοηθούν εις βάρος των Εκδόσεων Πατάκη στο κυριακάτικο άρθρο της με τίτλο: «Σύγκρουση πνευματικών συμφερόντων» αποτελούν δυσφήμηση για τις Εκδόσεις Πατάκη, οι οποίες δεν είχαν ούτε έχουν καμία ανάμειξη στο έργο της επιτροπής. Η κυρία Κέζα αυθαιρέτως καταλήγει στο συμπέρασμα ότι είναι αποτέλεσμα διαπλοκής το ότι τα βιβλία των Εκδόσεων Πατάκη αντιστοιχούν στο 25% του συνολικού καταλόγου.

Προκειμένου να διευκολύνουμε όσους θελήσουν να αναζητήσουν την αλήθεια, αναφέρω τα εξής: 1. Οι Εκδόσεις Πατάκη κατέχουν ποσοστό μεγαλύτερο από 25% στο σύνολο των κυκλοφορούντων λογοτεχνικών βιβλίων από Έλληνες συγγραφείς. Θυμίζουμε ότι σύμφωνα με τη δημοσιευμένη προκήρυξη, το ζητούμενο από την επιτροπή δεν ήταν να επιλέξει απλώς παιδικά βιβλία, αλλά να επιλέξει παιδικά βιβλία κατά 75-80% Ελλήνων συγγραφέων, με κριτήρια κυρίως ποιοτικά.
2. Οι Εκδόσεις Πατάκη από το 1990 (το παλαιότερο έτος για το οποίο έχουμε στοιχεία) μέχρι το 2011 έχουν εκδώσει 3202 νέους τίτλους παιδικών βιβλίων.
3. Οι 24 από τους 123 τίτλους των Εκδόσεων Πατάκη που επιλέχθηκαν από την επιτροπή – ένας στους πέντε τίτλους δηλαδή –  είναι εξαντλημένοι, αρκετοί μάλιστα εδώ και χρόνια και δεν υπάρχει καμία πρόθεση να τους ανατυπώσουμε.
4. Περισσότερα από 120 κυκλοφορούντα παιδικά βιβλία των Εκδόσεων Πατάκη έχουν βραβευτεί. Το 2012 μέχρι σήμερα έχουμε οκτώ βραβεία και διακρίσεις για τα παιδικά βιβλία των Εκδόσεων Πατάκη. Στις βραχείες λίστες για τα Κρατικά Βραβεία παιδικού βιβλίου 2011 που ανακοίνωσε πρόσφατα το Υπουργείο Παιδείας Θρησκευμάτων Πολιτισμού και Αθλητισμού περιλαμβάνονται δώδεκα (12) βιβλία των Εκδόσεων Πατάκη επί συνόλου 31 βιβλίων (ποσοστό 38,7%).
5. Τα βιβλία δεν γράφονται από τους εκδότες. Πίσω από τους αριθμούς κρύβονται δημιουργοί, οι οποίοι εδώ και τριάντα χρόνια, από το 1982, εμπιστεύονται το έργο τους στις Εκδόσεις Πατάκη. Οι Έλληνες συγγραφείς των παιδικών βιβλίων στις εκδόσεις μας είναι 130, ενώ οι ξένοι συγγραφείς υπερβαίνουν τους 180.
Με εκτίμηση, Έλενα Πατάκη
Εκδότρια, υπεύθυνη παιδικού βιβλίου

Η ανακοίνωση της Επιστημονικής Επιτροπής Αθήνα, 11-12-2012 Προς τον Υπουργό Παιδείας, Θρησκευμάτων, Αθλητισμού και Πολιτισμού Κοιν.: Αναπληρωτή Υπουργό Πολιτισμού Υπόμνημα της Επιστημονικής Επιτροπής σχετικά με την επιλογή βιβλίων στο πλαίσιο του προγράμματος της Φιλαναγνωσίας Αξιότιμε κύριε Υπουργέ, Ως μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής έχουμε να επιτελέσουμε ένα πολυσύνθετο έργο, μέρος του οποίου ήταν και η επιλογή περίπου 500 τίτλων από τις 30.000 βιβλία για παιδιά που κυκλοφορούν στη χώρα. Το έργο αυτό ήταν επίπονο και χρονοβόρο, αλλά έγινε με έναν και μοναδικό στόχο: Να πάνε στα σχολεία καλά βιβλία. Και είναι γεγονός ότι η ποιότητα των επιλεγμένων βιβλίων δεν έχει αμφισβητηθεί από κανέναν απ’ όσους έχουν διατυπώσει ποικίλες κρίσεις για τον συγκεκριμένο κατάλογο. Βασικό μέλημά μας ήταν η επιλογή των βιβλίων να γίνει με απολύτως παιδαγωγικά και αισθητικά κριτήρια, προσπαθώντας ταυτόχρονα να καλύψουμε κι ένα ευρύ φάσμα συγγραφέων και εκδοτικών οίκων. Μετά από συζήτηση και προβληματισμό, αποφασίσαμε ομόφωνα: α. Να συμπεριλάβουμε στον κατάλογο των βιβλίων και έργα (πρωτότυπα ή μεταφρασμένα) μελών της Επιτροπής, με το σκεπτικό ότι τα έργα αυτά είναι καταξιωμένα τόσο στη χώρα μας όσο και διεθνώς. Έτσι συμπεριελήφθησαν έργα του Βαγγέλη Ηλιόπουλου και του Μάνου Κοντολέων, οι οποίοι υπηρετούν εδώ και χρόνια την παιδική λογοτεχνία με δεκάδες βιβλία βραβευμένα και μεταφρασμένα σε πολλές γλώσσες και είναι βέβαιο ότι καμιά επιτροπή δεν θα τους απέκλειε από ένα «σώμα» 500 τίτλων. β. Να θέσουμε ως ανώτατο όριο ανά δημιουργό τα έξι πρωτότυπα βιβλία. Αυτό αφορά το έργο 17 συγγραφέων, ιδιαίτερα αναγνωρισμένων και καταξιωμένων στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. γ. Να συμπεριλάβουμε βιβλία βραβευμένων και διακριθέντων νέων συγγραφέων και εικονογράφων. δ. Να επιλέξουμε από την ξένη, σύγχρονη και κλασική, παιδική λογοτεχνία βιβλία συγγραφέων με ιδιαίτερη παγκόσμια αναγνώριση, στις πλέον δόκιμες μεταφράσεις. Επίσης, ως επιτροπή, φροντίσαμε στις επιλογές μας να αντιπροσωπεύονται οι περισσότεροι εκδοτικοί οίκοι που εκδίδουν βιβλία για παιδιά, λαμβάνοντας υπόψη την ποιότητα των σχετικών τίτλων τους. Κατά συνέπεια, κάποιοι εκδοτικοί οίκοι εκπροσωπούνται με περισσότερα βιβλία τους. Κύριε Υπουργέ, Σας βεβαιώνουμε ότι στόχος μας ήταν και παραμένει να αποσταλούν στα σχολεία ποιοτικά βιβλία που θα ενισχύσουν το πρόγραμμα της Φιλαναγνωσίας. Αν, παρ’ όλα αυτά, πιστεύετε ότι η επιστημονική οντότητα του κάθε μέλους και η Επιτροπή στο σύνολό της δεν μπορούν να εγγυηθούν το αδιάβλητο της συγκεκριμένης διαδικασίας, θέτουμε στη διάθεσή σας τις παραιτήσεις μας. Η Συμβουλευτική Επιστημονική Επιτροπή του Προγράμματος «Καινοτόμες δράσεις ενίσχυσης της φιλαναγνωσίας των μαθητών». Κατσίκη-Γκίβαλου Άντα, Καθηγήτρια Ελληνικής Φιλολογίας Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστημίου Αθηνών Καρακίτσιος Ανδρέας, Καθηγητής στο Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης  Πολίτης Δημήτρης, Επίκουρος Καθηγητής στο Τ.Ε.Ε.Α.Π.Η του Πανεπιστημίου Πατρών (Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής της Προσχολικής Ηλικίας) Παπαδάτος Γιάννης Σ., Λέκτορας Τμήματος Επιστημών της Προσχολικής Αγωγής και του Εκπαιδευτικού Σχεδιασμού Πανεπιστημίου Αιγαίου, Κριτικός παιδικού βιβλίου Ηλιόπουλος Βαγγέλης, Συγγραφέας - Εκπαιδευτικός, Πρόεδρος του Ελληνικού Τμήματος της ΙΒΒΥ - Κύκλου Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου Κοντολέων Μάνος, Συγγραφέας – κριτικός, αντιπρόεδρος της Ελληνικής Εθνικής Επιτροπής τη Unicef Μπέλλα Ζωή, Eπίτιμη Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων, δρ. φιλολογίας Λάππα Κατερίνα, Εκπαιδευτικός, εμψυχώτρια παιδικής λογοτεχνίας Μελίνα Βέργη, εκπαιδευτικός, δρ. λογοτεχνίας.  ΥΓ. Καθώς ολοκληρώναμε τη σύνταξη του εν λόγω υπομνήματος, πληροφορηθήκαμε από την ηλεκτρονική μορφή της εφημερίδα Βήμα, της 11.12.2012, ώρα 13.35, ότι ο υφυπουργός για θέματα πολιτισμού Κώστας Τζαβάρας ζήτησε την παραίτηση της Επιτροπής μας όπως και όλων των μελών του ΔΣ του ΕΚΕΒΙ και της Διευθύντριάς του.