Ελλάδα - Πολιτισμός - Ο καλλιτέχνης και επιχειρηματίας Βασίλης Θεοχαράκης μιλάει για τον Καβάφη και το εικαστικό αφιέρωμα του Ιδρύματος Θεοχαράκη στον Αλεξανδρινό ποιητή, αλλά και για το ρόλο του πολιτισμού και της τέχνης στη σημερινή κρίση που βιώνει η Ελλάδα

Συνέντευξη στον Γιώργο ΚΙΟΥΣΗ

 

«Ο Καβάφης είναι ο οικουμενικός ποιητής που συνεχίζει με την αλήθεια του να συγκινεί, αδιάλειπτα μέχρι σήμερα, άτομα διαφορετικών γενεών και φύλων, διαφορετικών θρησκευτικών αντιλήψεων και εθνικών ταυτοτήτων.

Αυτό επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι έχει μεταφραστεί σε πάρα πολλές γλώσσες και, παράλληλα, εκατοντάδες εικαστικοί δημιουργοί έχουν εμπνευστεί από τους στίχους του».

Ο Βασίλης Θεοχαράκης, πρόεδρος του Ιδρύματος Θεοχαράκη, πτυχιούχος της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, μαθητής του ζωγράφου Σπύρου Παπαλουκά, για πάνω από τριάντα χρόνια διευθύνων σύμβουλος του Ομίλου Εταιρειών Θεοχαράκη, μέλος του Βιομηχανικού, Εμπορικού καθώς και του Καλλιτεχνικού Επιμελητηρίου, μιλά για τον Αλεξανδρινό ποιητή, την κρίση, τα εφτάχρονα του Ιδρύματος της οδού Μέρλιν.
* Εχετε «δεσμούς» με την Αλεξάνδρεια. Από Φλεβάρη φιλοξενείτε Κωνσταντίνο Παρθένη...
- Οι δεσμοί μου με την Αλεξάνδρεια δημιουργήθηκαν μέσα από την ποίηση του Καβάφη. Πράγματι, στο Ιδρυμα Θεοχαράκη θα παρουσιαστεί το 2014 μια σημαντική έκθεση, σε συνεργασία με την Εθνική Πινακοθήκη, του μεγάλου ανανεωτή της ελληνικής ζωγραφικής, Κωνσταντίνου Παρθένη. Ενώ τώρα και μέχρι τις 8 Δεκεμβρίου εκτίθενται τα έργα 40 σύγχρονων Ελλήνων δημιουργών, που είναι εμπνευσμένα από την ποίηση του Κωνσταντίνου Καβάφη. Ο μεγάλος Αλεξανδρινός έχει εμπνεύσει κορυφαίους Ελληνες καλλιτέχνες από τον Γκίκα και τον Τσαρούχη έως τον Ψυχοπαίδη και τον Βαρώτσο.
Το όραμα του Ιδρύματος
* Εως τότε εκθέτετε δικά σας έργα της τελευταίας πενταετίας. Σε μια παλιά σας συνέντευξη είχατε δηλώσει πως «δεν πρόκειται να εκθέσω έργα δικά μου εκεί, να λέει ο κόσμος ότι έκανα Ιδρυμα για να εκθέτω τα έργα μου». Τι άλλαξε;
- Σας ευχαριστώ για την ωραία σας ερώτηση και θέλω να σας διευκρινίσω ότι με απασχόλησε πολύ το πού θα παρουσιάσω τη δουλειά μου μετά τις εκθέσεις μου στο Μουσείο Μπενάκη και το Palazzo Venezia της Ρώμης. Βλέπετε έχω τη χαρά να βιώνω δύο ιδιότητες: η πρώτη του προέδρου του ομώνυμου κοινωφελούς πολιτιστικού Ιδρύματος, που στη σύντομη λειτουργία του έχει πραγματοποιήσει μια σημαντική πολιτιστική παρέμβαση με πολλές σπουδαίες εκθέσεις, όπως των Παπαλουκά και Γύζη, αλλά και των Ελύτη και Καβάφη. Παράλληλα, πολλών καλλιτεχνών της δικής μου γενιάς, όπως των Μαυροΐδη, Φασιανού, Καρά και των ακαδημαϊκών Μυταρά και Παρμακέλη. Η δεύτερη ιδιότητά μου, όπως γνωρίζετε, είναι αυτή του ζωγράφου εδώ και 50 χρόνια, με αποτέλεσμα το αίτημα να παρουσιάσω τη νέα μου δουλειά στο Ιδρυμα που δημιούργησα με βρήκε σύμφωνο με δεδομένο ότι από την ίδρυση του Ιδρύματος έχουν περάσει πολλά χρόνια.
* Στο πρόγραμμα εκδηλώσεων του Ιδρύματος βλέπουμε ένα μεστό κατάλογο γεμάτο εκδηλώσεις μουσικές και εικαστικές διαλέξεις, εκπαιδευτικά προγράμματα κ.ά. Κάπως έτσι φανταστήκατε το αρχικό σας όραμα για το Ιδρυμα;
- Πράγματι, έτσι το είχαμε φανταστεί το όραμα του Ιδρύματος. Κάθε φορά αγωνιζόμαστε να προσφέρουμε όσο μπορούμε περισσότερα. Είναι μεγάλη η συγκίνησή μου όταν στο Ιδρυμα παρουσιάστηκαν σπουδαία έργα των Picasso, Renoir, Matisse, Monet, Courbet, Leger, Braque, Morandi, Georgia Ο' Keeffe, Bonar και πολλών άλλων, ενώ στο αμφιθέατρο εμφανίστηκαν σπουδαίοι συντελεστές της Ακαδημίας της Σκάλας του Μιλάνου και του Νέου Ελληνικού Κουαρτέτου, καθώς και οι Charlotte Rothschild, Stephen Kovacevich, Ronald Brautigam, Melvyn Tan, Alexei Volodin, Αγγελική Καθαρίου, Χρήστος Κολοβός, Alexis Descharmes, Μίμης Πλέσσας, Γιάννης Βακαρέλης κ.ά. Οι δε πολύκοσμες διαλέξεις των Ράμφου και Γιωσαφάτ ακόμα συζητιούνται.
* Σας έχει επηρεάσει η κρίση;
- Δυστυχώς, διανύουμε μια δύσκολη περίοδο για τον τόπο μας, που απαιτεί ομοψυχία και δυναμικούς χειρισμούς για το ξεπέρασμά της.
* Διαθέτουν οι πλούσιοι χρήματα για τέχνη;
- Ο πολιτισμός μας είναι ό,τι υψηλότερο έχουμε στην καθημερινότητά μας. Είναι μεγάλη η υποχρέωσή μας απέναντι στις νέες γενιές. Εύχομαι οι κατέχοντες να συμμερίζονται την άποψή μου και να συμβάλλουν στην πολιτιστική μας θωράκιση. Στην ερώτησή σας δεν μπορώ να απαντήσω ευθέως με δεδομένο ότι τα έργα που εκθέτουμε στο Ιδρυμα δεν πωλούνται.
* Είστε και τενόρος;
- Δεν είμαι σολίστ, αλλά αγαπάω με πάθος την κλασική κυρίως μουσική.
Ο ρόλος των τεχνών
* Η ζωγραφική και η μουσική φτάνουν στην ψυχή του ανθρώπου χωρίς διάμεσο;
- Η αληθινή τέχνη μιλάει από μόνη της. Οι διάμεσοι, όπως εσείς τους αποκαλείτε, απλώς διευκολύνουν ενίοτε την προβολή και διάδοσή της.
* Αισθάνεστε ζωγράφος ή επιχειρηματίας;
- Ο πατέρας μου ήταν ένας εμπνευσμένος επιχειρηματίας και εγώ συνέχισα το έργο του. Με τη ζωγραφική μου εκφράζω μια βαθύτερη ανάγκη μου για μια διαφορετική επικοινωνία με το φιλότεχνο κοινό. Ζωγραφίζω καθημερινά κάθε απόγευμα, περισσότερες από τρεις ώρες και το γεγονός αυτό όλα αυτά τα χρόνια μαρτυρά την αγάπη μου γι' αυτήν.
* Τι κρατήσατε από τη μαθητεία σας κοντά στον Σπύρο Παπαλουκά;
- Ακολούθησα τις ιδέες του, αλλά όχι και τη φόρμα του. Δηλαδή εκείνες τις μεγάλες αξίες της ζωγραφικής που σε οδηγούν σε έναν προσωπικό δρόμο και όχι σε εκείνον της αντιγραφής ή της επανάληψης.
* Ενα έργο τέχνης (ζωγραφική ή γλυπτική) που σας εντυπωσιάζει;
- «Ο Λαοκόων και οι γιοι του» είναι το μαρμάρινο σύμπλεγμα, ρωμαϊκής εποχής, που με συγκινεί βαθύτατα. Ετσι κάθε φορά που βρίσκομαι στη Ρώμη, επισκέπτομαι το Μουσείο Βατικανού. Το γλυπτό αποδίδει τον Τρώα ιερέα Λαοκόοντα και τους γιους του, Αντιφάντη και Θυμβραίο, να παλεύουν με φίδια.
Οπλο, η αισιοδοξία
* Η ελευθερία μας εξαρτάται από τη νίκη του πνεύματος;
- Την ελευθερία ή την έχεις ή δεν την έχεις.
* Ποια η θέση σας στην καθημερινή βία και την αγριότητα που υφιστάμεθα;
- Είμαι εναντίον κάθε μορφής βίας, πολιτικής και κοινωνικής.
* Τι σας κάνει να αισιοδοξείτε;
- Οτι ζούμε στην πιο όμορφη χώρα του κόσμου και ότι το φως του Αιγαίου ή του Ιονίου μάς προσφέρει απλόχερα την αισιοδοξία που χρειαζόμαστε για να υπερβούμε τις κακοδαιμονίες της ζωής.



Πηγή: Ελευθεροτυπία
Δημοσιεύτηκε στις 06/10/2013