Δισεκατομμύρια χάνονται, ακολουθούν περίεργες διαδρομές...

Κληροδοτήματα αδιαφάνειας

Της ΝΤΟΡΑΣ ΝΤΑΪΛΙΑΝΑ

Είναι κι αυτό ένα θλιβερό δείγμα γραφής, που αναδεικνύει μία ακόμα πτυχή του πώς και γιατί φαλιρίσαμε ως κράτος.

Το Ελληνικό Δημόσιο δεν γνωρίζει ούτε τον αριθμό των κληροδοτημάτων (εικάζεται ότι φτάνουν τις 7.500) ούτε σε πόσα δισ. ανέρχεται η περιουσία τους. Ούτε λόγος να γίνεται για έλεγχό τους. Τα χαρακτηριστικά της λειτουργίας τους είναι τα γνωστά, της κακοδαιμονίας του ελληνικού κράτους. Κακοδιαχείριση και αδιαφάνεια. Τα χρήματα που δόθηκαν για φτωχούς και για κοινωφελείς σκοπούς γενικότερα, στην πλειονότητά τους, στην... καλύτερη περίπτωση, διατίθενται για τη λειτουργία των ιδρυμάτων. Οταν δεν ακολουθούν περίεργες διαδρομές. Πόθεν προκύπτει αυτό; Αναδείχθηκε περίτρανα στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής, η οποία ασχολήθηκε με τρεις... διακεκριμένες περιπτώσεις.
Το ειδικό καθεστώς των Κληροδοτημάτων Ιωαννίνων, τον Ερυθρό Σταυρό, για τον οποίο τόσα και τόσα ακούγονται κατά καιρούς, και τα πανεπιστήμια. Τα οποία, ας μη μας διαφεύγει, αντιδρούν στο ενδεχόμενο διορισμού μάνατζερ. Γιατί συμβαίνουν όλα αυτά; Είναι απλό. Εδώ και δεκαετίες, η λειτουργία των κληροδοτημάτων διέπεται από έναν ξεπερασμένο, γραφειοκρατικό μεταξικό νόμο. Κι ας αποτελεί συνταγματική επιταγή του 2001 (άρθρο 109, παρ. 3) η δημιουργία μητρώου και η καταγραφή της περιουσίας των κληροδοτημάτων. Τι έγινε έκτοτε; Ε, λοιπόν, ούτε καν ο εκτελεστικός του Συντάγματος νόμος ψηφίστηκε. Οπότε, γιατί να ιδρώσει το αυτί των διαχειριστών; Και γιατί να μπουν στον κόπο να υποβάλουν ισολογισμούς και απολογισμούς; Ξέρουν και οι πέτρες ότι θα τοποθετηθούν σε κάποιο ράφι και κανείς δεν θα ασχοληθεί. Στο ίδιο ράφι που καταχωνιάστηκαν και οι εξυγιαντικές προτάσεις της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας το 1998. Παρά ταύτα, ο σημερινός πρόεδρος Μ. Παπαϊωάννου αισιοδοξεί ότι αυτή τη φορά οι προτάσεις της επιτροπής του για ριζική αναμόρφωση του νομικού πλαισίου θα έχουν καλύτερη τύχη. Να το δούμε και ας μην το πιστεύουμε!